علت زرد، خشک و جمع شدن برگهای درخت نارنج و راههای درمان پرسیده شده توسط: سجاد فرقانی ۲۴ اسفند ۱۴۰۲، ساعت ۱۵:۰۲ وضعیت: آفلاین بازدید: ۲۴ امتیاز سوال: ۰ ▲ ▼ × سلام بعد از ۸سال درخت نارنج ما شروع به گل دادن و نارنج کرد متاسفانه امسال برگ هاش داره زرد و جمع میشه و بعد شاخه خشک میشه دوستان لطفا راهنمایی بفرمایند
محسن شهاب الدین تهران | آفلاین | پستها: ۱۵۸۹۶ | امتیاز کاربر: ۷۵۷۴ پاسخ منتخب ۱۷ آذر ۱۴۰۴، ساعت ۱۱:۲۴ امتیاز پاسخ: ۱ ▲ ▼ × سلام خشک و جمع شدن برگهاي درخت نارنج (بهخصوص بعد از چند سال باردهي) معمولا نشانه وجود يک يا چند عامل تنشزا است؛ مهمترين دلايل شامل آفات و بيماريها، مشکل در آبياري، کمبود عناصر غذايي، و شرايط نامناسب خاک و محيط ميباشد. براي تشخيص دقيق، بايد هم برگها، هم شاخهها و هم ريشه را تا حد امکان بررسي کنيد. ۱. آفات (بهويژه مينوز، شپشکها و کنهها) در مرکبات، آفت مينوز برگ، شپشکهاي آردآلود و نرم، و کنهها ميتوانند باعث جمع شدن، بدشکل شدن، زردي و خشکي برگ شوند. پشت و روي برگها را با دقت نگاه کنيد: • وجود خطوط نقرهاي يا کمرنگ مارپيچي روي برگهاي جوان = احتمال آفت مينوز برگ مرکبات. • وجود نقاط ريز سبز، سياه يا قهوهاي (شبيه لکههاي ثابت) و يا تودههاي سفيد پشمي = انواع شپشک و شته. • وجود تارهاي خيلي ظريف يا نقاط ريز قرمز/زرد روي برگ = کنهها. براي کنترل آفات: • ابتدا شاخهها و برگهاي شديداً آلوده را هرس و از محيط باغ خارج کنيد (نسوزانيد نزديک درخت). • با محلول آب و چند قطره مايع ظرفشويي ملايم (بهعنوان راهحل موقت خانگي) برگها را اسپري و سپس با آب تميز بشوييد. • در صورت آلودگي جدي، از سموم مخصوص مرکبات (مانند حشرهکش سيستميک مناسب مرکبات) طبق توصيه کارشناس و با رعايت دوز و زمان مصرف استفاده کنيد. • سمپاشي را عصر يا اوايل شب انجام دهيد تا برگها نسوزند و به حشرات مفيد کمتر آسيب برسد. ۲. بيماريهاي قارچي و باکتريايي برخي بيماريها مانند پوسيدگي ريشه، گموز (پوسيدگي طوقه)، يا قارچهاي برگي ميتوانند سبب زرد شدن برگ، ريزش برگ، خشک شدن تدريجي شاخه و در نهايت ضعف شديد درخت شوند. نشانهها: • زردي عمومي برگها و ريزش آنها، همراه با نرم يا تيره شدن طوقه (محل اتصال تنه به خاک). • ترک خوردن يا ترشح صمغ از قسمت پايين تنه (نشانه گموز). • سياه شدن ريشههاي سطحي و بوي نامطبوع از خاک (نشانه پوسيدگي ريشه). اگر به بيماري ريشه/طوقه مشکوک هستيد: • آبياري را کمتر و منظم کنيد تا خاک باتلاقي و خيس مداوم نباشد. • خاک اطراف تنه را کمي سبک و سطحي شخم بزنيد تا هوا به ريشه برسد (بدون آسيب زدن به ريشهها). • از قارچکشهاي مناسب (مثل بنوميل يا کاربندازيم) طبق دستور کارشناس و در چند نوبت (آبياري و محلولپاشي) استفاده کنيد. • مراقب باشيد طوقه درخت با خاک يا آب دائم پوشيده نشود؛ محل طوقه بايد بالاتر و خشکتر بماند. ۳. آبياري نامناسب (کمآبي يا غرقابي) هم خشکي شديد و هم آبياري زياد ميتواند باعث زرد و خشک شدن برگها و شاخه شود: • کمآبي: برگها جمع، کِرِکِرهاي و خشک ميشوند، نوک و حاشيه برگها ميسوزد، ميوهها ريزش پيدا ميکنند. • آبياري بيش از حد: برگها زرد روشن ميشوند، ريزش ميکنند، ريشهها ميپوسند و شاخهها بهتدريج خشک ميشوند. براي تنظيم آبياري درخت نارنج: • در فصل گرم: معمولا بسته به سن درخت و نوع خاک، آبياري هر ۴–۷ روز يکبار (آبدهي عميق و کامل، نه هر روز کمکم) مناسب است. • در فصل سرد: فاصله آبياري را بيشتر کنيد، ممکن است هر ۱۰–۲۰ روز يکبار کافي باشد. • بين دو آبياري، سطح خاک (۲–۳ سانتيمتر) کمي خشک شود، اما عمق خاک کاملا خشک نشود. • از ماندن آب دور تنه براي مدت طولاني خودداري کنيد؛ زهکشي زمين مهم است. ۴. کمبود عناصر غذايي (بهخصوص نيتروژن، آهن، منيزيم) درختي که پس از سالها شروع به باردهي کرده، بهيکباره با مصرف زياد مواد غذايي روبهرو ميشود؛ اگر کوددهي کافي نباشد، برگها زرد و ريز ميشوند و درخت ضعيف ميگردد. نشانهها: • زردي عمومي برگهاي قديميتر = کمبود نيتروژن. • زرد شدن بين رگبرگها (رگبرگها سبز، بافت مياني زرد) مخصوصا در برگهاي جوان = کمبود آهن. • زردي حاشيهاي يا لکهاي روي برگها، سپس سوختگي حاشيهاي = کمبود پتاسيم يا منيزيم. روش صحيح تغذيه درخت نارنج: • در اواخر زمستان يا اوايل بهار، از کود دامي کاملاً پوسيده (بههيچوجه تازه نباشد) در سايهانداز درخت استفاده و سپس آبياري کنيد. • از کودهاي کامل NPK (مثل ۲۰-۲۰-۲۰ يا فرمول مخصوص مرکبات) در چند مرحله طي سال (بهار و اوايل تابستان) استفاده کنيد. • در صورت زردي بين رگبرگها، از کود آهن بهصورت چالکود يا محلولپاشي طبق دستور استفاده شود. • زيادهروي در کوددهي هم ميتواند ريشه را بسوزاند؛ بنابراين حتما دوز و زمان مصرف را رعايت کنيد. ۵. شرايط محيطي (نور، سرما، باد و خاک نامناسب) نارنج به نور زياد و هواي ملايم نياز دارد. عوامل زير ميتواند باعث ضعف درخت شود: • سرمازدگي: اگر در زمستان سرد، تنه و شاخهها آسيب ديده باشند، مدتي بعد برگها زرد و شاخهها خشک ميشوند. قسمتهاي قهوهاي و خشک روي شاخهها را بررسي کنيد. • بادهاي خشک و گرم يا آفتاب شديد بعد از يک دوره ابري: ميتواند باعث سوختگي و ريزش برگ شود. • خاک سنگين و رسي بدون زهکشي خوب، يا خاک بسيار فقير و کمعمق، هر دو ريشه را تحت فشار ميگذارند. اقدامات پيشنهادي در اين بخش: • اگر بخشهايي از شاخه کاملاً خشک و قهوهاي شده، تا رسيدن به بخش سالم (جايي که بافت داخلي سبز است) هرس کنيد. • در صورت امکان، با ايجاد سايهبان موقت در روزهاي خيلي گرم، از تنش شديد نوري جلوگيري کنيد (بهخصوص براي درختان جوانتر). • در درازمدت، اصلاح خاک با افزودن مواد آلي (کود دامي پوسيده، کمپوست) و در صورت لزوم ايجاد زهکش، به سلامت ريشه کمک ميکند. جمعبندي و پيشنهاد عملي ۱) ابتدا آفات (مينوز، شپشک، کنه…) را روي برگها و شاخهها بررسي کنيد؛ در صورت مشاهده، با هرس شاخههاي شديداً آلوده و استفاده از سم مناسب براي مرکبات، آفت را کنترل کنيد. ۲) وضعيت رطوبت خاک را چک کنيد؛ اگر خاک هميشه خيس است، آبياري را کمتر کنيد و اگر خيلي خشک است، برنامه آبياري را منظم و عميق کنيد. ۳) در اواخر زمستان و اوايل بهار، تغذيه منظم با کود دامي پوسيده و کود شيميايي متعادل مخصوص مرکبات انجام دهيد و در صورت زردي بين رگبرگها، از کود آهن استفاده کنيد. ۴) طوقه درخت را از خاک اضافي و جمع شدن آب دور آن حفظ کنيد تا از بيماري گموز و پوسيدگي طوقه پيشگيري شود. ۵) شاخههاي خشک را تا محل سالم بودن با چاقو يا قيچي تيز و ضدعفوني شده هرس کنيد تا هم بار اضافي از روي درخت برداشته شود و هم آلودگي گسترش نيابد. براي مشاهده راهنماييها و مقالات تخصصي بيشتر درباره نگهداري و درمان مشکلات درختان مرکبات، ميتوانيد به سايت نارگيل مراجعه کرده و مقالات مرتبط را مطالعه نماييد.