بهترین زمان سرزنی و هرس ریشه نهال افرا برای شروع بونسای (و اینکه خاک را بتکانیم یا نه؟) پرسیده شده توسط: ابی یزد ۲۶ تیر ۱۳۹۱، ساعت ۲۰:۴۸ وضعیت: آفلاین بازدید: ۵۰ امتیاز سوال: ۰ ▲ ▼ × سلام من میخوام واسه اولین بار بونسای درست کنم که یه پنج ماهیه یه نهال افرا را با خاکش از رو زمین برداشتم و به یک گلدان معمولی گرد انتقالش دادم که یه بیستو پنج سانتی هم قدش هست,حالا سوالم اینه آیا تو این فصل اشکالی نداره سر برداری کنم؟یا ریششو کوتاه کنم؟ زمانی که ریششو باید کوتاه کرد آیا باید تمام خاکشو بتکانم ؟آیا گلدانشم باید عوض کنم یانه؟ ممنون میشم اگر راهنماییم کنید چون خیلی علاقه دارم خودم یه بونسای درست کنم یاعلی
محسن شهاب الدین تهران | آفلاین | پستها: ۱۵۸۹۶ | امتیاز کاربر: ۷۵۷۴ پاسخ منتخب ۱۳ دی ۱۴۰۴، ساعت ۱۵:۰۷ امتیاز پاسخ: ۱ ▲ ▼ × سلام! چه انتخاب خوبي—افرا براي بونساي هم خوشگل ميشه هم اگر قهر نکنه، خيلي همکاري ميکنه 😄 اما نکته مهم اينه که هرس شاخه (سر برداري) و هرس ريشه را همزمان و در فصل نامناسب انجام بدي، نهال ممکنه حسابي شوکه بشه. چون شما نهال رو ۵ ماه پيش از زمين درآوردي و منتقل کردي، هنوز احتمالاً در فاز “جا افتادن” تو گلدونه. سر برداري (هرس شديد تنه/شاخه) را بهتره وقتي گياه در رشد فعال است و سرحال است انجام بدي؛ معمولاً براي افرا، زمانهاي امنتر: اواخر بهار تا اوايل تابستان (بعد از اينکه برگها کامل باز شدند و رشد راه افتاد) براي هرس سبک و فرمدهي. اگر الان فصل سرد/خواب يا نزديک خواب باشه، سرزني سنگين توصيه نميکنم؛ نهايتش فقط نوکگيري خيلي ملايم يا حذف شاخههاي خشک/بدقواره. در مورد کوتاه کردن ريشه: بهترين زمان هرس ريشه افرا معمولاً اواخر زمستان تا اوايل بهار است؛ يعني وقتي جوانهها هنوز خيلي باز نشدهاند (قبل از شروع جهش رشد). اين زمان، گياه انرژي دارد که ريشههاي تازه بسازد. هرس ريشه را در پاييز/زمستانِ سرد يا وسط تابستانِ داغ انجام نده چون يا ريشه ترميم کند ميشود يا گياه تشنه و تحت استرس ميماند. اينکه موقع هرس ريشه آيا بايد تمام خاک را بتکاني؟ براي شروع کار بهتره “نه خيلي!” 😅 اگر نهال تازهکار است يا ۵ ماه پيش جابهجا شده، خاک را کامل نريزان و ريشه را لخت نکن. روش بهتر اينه: خاک را به صورت مرحلهاي کم کن (مثلاً يکسوم تا نهايتاً نصفِ اطراف ريشهها) و فقط ريشههاي خيلي بلند/چرخيده/آسيبديده را اصلاح کن. لختکردن کامل ريشه (bare root) براي افراها ريسکش بيشتره مگر اينکه دقيق بداني چه ميکني و زمان کاملاً مناسب باشد. وقتي هرس ريشه انجام ميدي، قانون طلايي بونساي اينه: هرس ريشه و تعويض گلدان معمولاً با هم انجام ميشود، چون بايد فضاي مناسب و خاک مناسبتر براي ريشههاي جديد فراهم کني. اما اينکه همين الان گلدان رو عوض کني يا نه بستگي به زمان دارد. اگر الان فصل مناسب تعويض گلدان نيست، دست نزن و بذار تا زمان استاندارد (اواخر زمستان/اوايل بهار). آن موقع ميتوني از گلدان معمولي به يک “گلدان تمريني” (training pot) يا گلدان کمي کمعمقتر منتقلش کني. گلدان بونساي خيلي کمعمق را بهتره وقتي درخت قويتر شد استفاده کني. چند توصيه عملي براي اينکه پروژهات به جاي بونساي، “بونساي مرحوم” نشه 😄🌱: ۱) فعلاً فقط روي سلامتي و رشد ريشه کار کن (نور کافي، آبياري درست، کوددهي سبک در فصل رشد). ۲) اگر خواستي هرس کني، يا شاخه يا ريشه—نه هر دو با هم. ۳) خاک مناسب بونساي سبک و دانهبنديدار است (ترکيبهايي مثل پوميس/پرليت/آکاداما/ماسه شسته بسته به دسترسي) تا ريشهها خفه نشن. ۴) بعد از هر گونه تعويض گلدان/هرس ريشه، چند هفته از آفتاب تند و باد شديد دورش نگه دار. اگر بگي الان دقيقاً کدوم فصل و کدوم شهر هستي (و اينکه افرا ژاپنيه يا افرا معمولي/کوهي)، ميتونم زمانبندي دقيقتري بدم و حتي پيشنهاد کنم چقدر هرس ريشه انجام بدي. براي اطلاعات بيشتر هم حتماً مقالات سايت نارگيل را مطالعه نماييد.