علت تغییر رنگ و خشک شدن برگ قلمه‌های انگور و راه‌های درمان

از روي عکس‌ها برگهاتون دو مشکل اصلي رو فرياد مي‌زنن: بيماري قارچي (احتمالاً سفيدک سطحي/پودري) و آسيب کنه‌ها يا حشرات ريز مکنده. اون گردِ خاکستري‌سبز و لکه‌هاي سوخته و خشکي حاشيه‌ برگ‌ها، نشونه‌ي همينه؛ قلمه هم چون هنوز ريشه قوي نداره، سريع‌تر از بوته‌ي بالغ از پا در مياد 😅.

اول بريم سراغ خود قارچ: روي برگ‌ها يه لايه‌ي نازک و غبارمانند مي‌بينيد که بعدش لکه‌هاي قهوه‌اي، خشک و کاغذي مي‌شن. اين‌ها خيلي تيپيک سفيدک پودري انگوره. اين قارچ با هواي گرم و خشکِ همراه با رطوبت شبانه حال مي‌کنه و اگر برگ‌ها خيس بمونن يا تهويه کم باشه، فوري گسترش پيدا مي‌کنه.

در کنارش، اون حالت نقطه‌نقطه و کم‌رنگ شدن عمومي برگ و ريز شدنش، خيلي شبيه حمله‌ي کنه‌ي تارعنکبوتيه. اين ريزه‌موجودات پشت برگ مي‌شينن، شيره‌ي گياه رو مي‌مکن و برگ رو کم‌کم خاکستري و بي‌حال مي‌کنن. اگر زير برگ با ذره‌بين نگاه کنيد، احتمالا نقطه‌هاي خيلي ريز متحرک و شايد کمي تار عنکبوت نازک مي‌بينيد.

کاري که همين الان انجام بدين: ۱) همه‌ي برگ‌هاي خيلي درگير و خشک رو جدا و خارج از گلدان بسوزونيد يا دور بريزيد؛ تو خاک يا کنار همون قلمه‌ها نذاريد. ۲) قلمه‌ها رو در جايي بذاريد که نور خوب ولي آفتاب مستقيم شديد وسط روز نداشته باشه، و هوا بين‌شون گردش داشته باشه. چسبوندن چند گلدون به هم ريسک بيماري رو زياد مي‌کنه.

براي درمان قارچ، اگر دسترسي داريد، از يکي از اين‌ها استفاده کنيد: • گوگرد قابل‌تعليق (گوگرد مايع يا پودري محلول در آب)؛ طبق دستور روي بسته، روي برگ‌ها اسپري کنيد (صبح زود يا عصر خنک، نه زير آفتاب داغ). • قارچ‌کش سيستميک مثل پنکونازول، هگزاکونازول يا تبوکونازول مخصوص انگور؛ هر ۷–۱۰ روز يک بار، دو تا سه نوبت، روي برگ و به پاي گلدان اسپري/آبياري کنيد. دوز رو حتما طبق برچسب رعايت کنيد که به قلمه‌ها شوک وارد نشه.

براي کنه‌ها هم: • اول با دوش آب ولرم (نه خيلي سرد و نه داغ) زير و روي برگ‌ها رو خوب بشوريد تا جمعيتشون کم بشه. • بعد از خشک شدن، از يک کنه‌کش مخصوص (مثل ابامکتين يا فن‌پيروکسي‌ميت) استفاده کنيد؛ دو بار با فاصله‌ي ۵–۷ روز اسپري کنيد تا نسل بعدي هم از بين بره. اگر سم شيميايي نمي‌خوايد، مي‌تونيد از روغن ولک سبک يا صابون حشره‌کش استفاده کنيد، ولي بايد چند بار تکرار بشه و نتيجه کندتره.

آبياري هم مهمه: قلمه‌ي انگور نه تشنگي شديد رو تحمل مي‌کنه نه غرقاب طولاني. خاک بايد سبک و خوب زهکشي‌شده باشه؛ هر بار که ۲–۳ سانتي‌متر سطح خاک خشک شد، آبياري کنيد. زيرگلداني بدون تخليه‌ي کامل آب، تبديل مي‌شه به استخر بيماري‌ها 🥲.

اگر تازه قلمه‌ها ريشه‌دار شدن، فعلاً کود سنگين نديد. فقط مي‌تونيد هر ۲–۳ هفته يک بار، محلول خيلي رقيق کود کامل (۲۰-۲۰-۲۰ يا مشابه) بديد تا برگ‌هاي جديد قوي‌تر دربيان؛ ولي اول بيماري رو کنترل کنيد، بعد بريد سراغ تقويت.

در نهايت، اگر بعد از دو–سه نوبت سم‌پاشي و اصلاح شرايط، هنوز برگ‌هاي جديد هم آلوده و لکه‌دار مي‌شن، احتمالاً با قلمه‌ي آلوده از اول شروع کرديد و شايد بهتر باشه يک سري قلمه‌ي تازه و سالم تهيه کنيد و از همون اول، پيشگيري قارچي و کنه‌کشي ملايم رو انجام بديد.

براي مطالعه‌ي بيشتر درباره‌ي بيماري‌ها و نگهداري انگور و بقيه‌ي گياهان، پيشنهاد مي‌کنم مقالات سايت نارگيل رو حتما بخونيد؛ کلي نکته‌ي ريز و کاربردي داره 🌿.