این پرسش در زیر مطلب راهنمای نگهداری و پرورش گل و گیاهان زینتی - فیکوس میکروکارپا بونسای مطرح شده است. علت ریزش برگ و خشک شدن سرشاخهها در بونسای فیکوس میکروکارپا (بعد از جابجایی و با وجود کوددهی زیاد) چیست؟ پرسیده شده توسط: امیرحسین دهمولایی ۱۴ خرداد ۱۳۹۱، ساعت ۱۸:۲۰ وضعیت: آفلاین بازدید: ۶۹ امتیاز سوال: ۰ ▲ ▼ × با سلام من حدود یک سال است که بونسای 15 ساله از نوع فیکوس گرفته ام. از همان هفته های ابتدایی ریزش برگ ها شروع شد . ریزش ناشی از استرس جابجایی طبیعی است ولی این ریزش تا جایی ادامه پیدا کرد که گیاه تقریبا 3/4 از برگ های خود را از دست داد و بعد از آن هرچه گیاه برگ جدید می دهد دوامی در نگهداری آنها نیست و برگ ها دیگر سبز پر رنگ نمی شوند و خیلی زود در صف ریزش قرار می گیرند.چیزی که ذهن مرا بهم ریخته این است که تعداد برگ ها در کل هیچ افزایشی نداشته است و ساقه های جدید خشک می شوند در حالی که برگ های جوان از آنها بیرون زده.برگ ها به صورت دسته روی شاخه سست شده و سپس می ریزند(ساقه هنوز سبز رنگ است که نوک آن می سوزد-سیاه رنگ شده- و برگ هایش را از دست می دهد). این خشک شدن ساقه ها به نحوی است که با اندک فشاری می شکنند.من برخی از این ساقه های خشک را هرس کردم(آیا ساقه های سبز را هم می شود چید؟) ولی قضیه همان است که بوده . تقریبا همه جور آبیاری را امتحان کردم از هر روزه گرفته تا آبیاری به هنگام خشک شدن خاک گلدان-آبیاری ها به صورتی بوده که از گلدان خارج شود.اسپری مناسب و کود 20-20-20-20 و 3-20-6-19 استفاده کردم از هفته ای یک بار تا حتی روزانه در محلول مناسب(نصف قاشق چای خوری در 1.5 لیتر آب تا یک پنجم این مقدار در 1.5 لیتر آب در مواقعی که روزانه کود رسانی داشتم)حتی به سفارش یک گل فروش محلول رقیق کود را اسپری نیز می کنم.از محلول رقیق روغن ولیکا هفته ای 3-4 مرتبه برای برای براق کردن برگ ها استفاده کردم(چون آب اصفهان گچ زیادی دارد و روی ساقه ها و خصوصا برگ ها رسوب می کند و مانع از تنفس گیاه می شود). در چند مورد از اکسی کلر با دز کم هم استفاده کردم . گیاه به ظاهر آفت ندارد.چند گل فروشی هم این را تائید کرده اند و می گویند پوسته های سفید رنگ رسوب آب است نه قارچ . برگ ها اکثرا سبز کم رنگ.بعضا به صورت ناقص.ریزش دسته ای و خشک شدن ساقه ها...و رسوب زیاد خواهش می کنم کمکم کنید... باتشکر
محسن شهاب الدین تهران | آفلاین | پستها: ۱۵۸۹۶ | امتیاز کاربر: ۷۵۷۴ پاسخ منتخب ۱۳ دی ۱۴۰۴، ساعت ۲۰:۴۸ امتیاز پاسخ: ۱ ▲ ▼ × سلام با توضيحاتي که داديد و از روي عکس، مشکل شما بيشتر از اينکه «يک آفت يا قارچ عجيبغريب» باشد، شبيه يک ترکيب کلاسيکِ استرس مزمن + آبياري/زهکشي نامطمئن + کوددهي و اسپريهاي زياد است؛ يعني فيکوس بيچاره به جاي اينکه ريشه بسازد و برگها را نگه دارد، مدام در حالت “بقا” گير کرده و برگ جديد را هم با اولين تلنگر مياندازد. فيکوسها مقاوماند، ولي وقتي چند عامل با هم فشار ميآورد، خيلي قهر ميکنند 😅. خشک شدن نوک شاخهها (dieback) با ساقهاي که پايينتر هنوز سبز است معمولاً از اينها ميآيد: 1) ريشهها خوب کار نميکنند (خاک نامناسب/فشردگي/پوسيدگي ريشه/کماکسيژني)، 2) نوسان آبياري (گاهي خيلي خيس، گاهي خيلي خشک)، 3) شوري و املاح آب + کود زياد که ريشه را “ميسوزاند”، 4) نور ناکافي داخل منزل (فيکوس در نور کم برگ ميدهد اما ضعيف و کمرنگ و ريزشدار). در بونساي چون حجم خاک کم است، هم کمآبي سريعتر ميکُشد هم پرآبي سريعتر ريشه را خفه ميکند. يک نکته خيلي مهم: شما عملاً «همهچيز» را امتحان کرديد؛ و همين گاهي بدترين اتفاق است! کوددهي روزانه/هفتگي + اسپري کود + روغن براقکننده چند بار در هفته براي فيکوس بونساي مثل اين است که به جاي سوپ سبک، هر روز چلوکباب با دوغ گازدار بدهيم… بعد توقع داشته باشيم بدود! 😄 نتيجه ميتواند شوري خاک، سوختگي ريشه، اختلال جذب آهن و ريزمغذيها و در نهايت برگهاي کمرنگ و ريزش باشد. رسوب آب اصفهان بيشتر روي برگ و سطح خاک مينشيند؛ اما مشکل اصلي معمولاً خودِ رسوب روي برگ نيست، بلکه تجمع املاح در خاک (هم از آب سخت، هم از کود) است. ضمن اينکه روغن براقکننده اگر زياد استفاده شود، ميتواند روزنهها را تا حدي مسدود کند و برگ را تنبل و حساس کند. بهتر است براقکننده را کلاً کنار بگذاريد و بهجايش برگها را با دستمال نمدار تميز کنيد. اقدامهاي پيشنهادیِ عملي (به ترتيب اولويت): 1) نور: فيکوس بايد کنار پنجره خيلي روشن باشد (نور زيادِ غيرمستقيم، و اگر امکانش هست چند ساعت آفتاب ملايم صبح). داخل خانه کمنور باشد، برگها کمرنگ، ريز و ريزشدار ميشوند. 2) آبياري: فقط وقتي آبياري کنيد که 2–3 سانتِ سطح خاک خشک شده باشد؛ بعد سيراب کنيد تا آب از زير خارج شود و آب زيرگلداني را نگه نداريد. برنامه «هر روزه» يا «هر چند روز يکبار ثابت» براي بونساي معمولاً دردسر درست ميکند. 3) توقف کود و اسپريها: حداقل 4 تا 6 هفته کوددهي را کامل قطع کنيد (اسپري کود هم ممنوع). بگذاريد ريشهها نفس بکشند و گياه از شوک خارج شود. 4) بررسي خاک و ريشه (خيلي کليدي): اگر خاک فعلي سنگين، فشرده يا ديرخشکشونده است، يا بوي نامطبوع/ماندگي ميدهد، احتمال مشکل ريشه بالاست. در اين حالت، بهترين کار تعويض خاک به بستر مخصوص بونساي با زهکشي بالا است (ترکيبي مثل پوميس/پرليت/اکاداما/پوکه معدني + کمي مواد آلي). زمان ايدهآل تعويض خاک معمولاً فصل رشد است، اما وقتي ريشه در حال خفگي باشد، تعلل هم ضرر دارد. هنگام تعويض، ريشههاي قهوهاي لِهيده و بدبو را حذف کنيد و ريشه سالم بايد سفت و روشن باشد. اگر مطمئن نيستيد، حداقل چند سوراخ زهکش و خروج آزاد آب را چک کنيد. 5) شستوشوي املاح (Leaching): چون هم آب سخت داريد هم کود زياد دادهايد، يک يا دو نوبت ميتوانيد خاک را با آب کماملاح (ترجيحاً آب تصفيه/آب مانده 24 ساعت) حسابي آبشويي کنيد: 2 تا 3 برابر حجم گلدان آب بدهيد تا املاح خارج شود (به شرطي که زهکش عالي باشد). بعد بگذاريد خاک به روال درست خشک شود. اين کار را زياد تکرار نکنيد که ريشه خفه نشود. در مورد هرس: شاخههاي کاملاً خشک را تا جايي ببُريد که به بافت سبز و زنده برسيد. شاخه سبز را هم ميشود هرس کرد اما الان که گياه تحت استرس است، هرس سنگين نکنيد. فعلاً هدف اين است که گياه برگ پايدار نگه دارد و ريشهها جان بگيرند. نوکسوزي و سياه شدن سرشاخهها اگر ادامه پيدا کند، معمولاً يعني هنوز مشکل ريشه/آبياري/شوري حل نشده است. اگر خواستيد دقيقتر “تشخيص قطعي” بدهيم، اين چند مورد را بفرماييد: محل نگهداري (پشت پنجره؟ چند ساعت نور؟)، جنس خاک (سنگين/سبک)، اندازه گلدان و تعداد سوراخ زهکش، دماي محيط، و اينکه بين دو آبياري چند روز طول ميکشد تا خاک خشک شود. اينها براي فيکوس مثل آزمايش خون براي انسان است! براي اطلاعات بيشتر و نکات کاربردي نگهداري و مشکلات فيکوس و بونساي، مقالات سايت نارگيل را مطالعه نماييد.