چطور با کرم ساقهخوار درختان بجنگیم و بنساییمان را دوباره سرحال کنیم؟ پرسیده شده توسط: سینا کیانی نژاد ۲۶ شهریور ۱۳۹۷، ساعت ۰۴:۳۱ وضعیت: آفلاین بازدید: ۱۸ امتیاز سوال: ۰ ▲ ▼ × سلام به همه دوستان اساتید ومهندسین سایت خوبه نارگیل. ممنون از بابت وقتی ک میگذارید1.بنده باغی دارم با انواع درختان ثمری و سایه ای بااینکه سمپاشی هارو منظم انجام دادم اما خیلی از درختامو کرم ساقه خوار میزنه و چنتاشو تا ریشه هم پیش روی کرده میشه لطفا راهنمایی کنید ک چطوری میتونم ریشه کن کنم این مشکلمو2.چندی پیش بنسایی خریدم حالش اوکی بود رفتم مسافرت و اومدم دیدم کلاکچل شده بارسیدگیهایی ک کردم حالش بهترشده اما متآسفانه شاخهای کوچیک خودش برگ نمیده و خشک شده و بجاش شاخهایی داده بلند وپر برگ داده ک بعضیاش به 40سانتم میرس سه چکارکنم ک مث روز اولش بشه ممنونم بابت بنده نوازیتون
محسن شهاب الدین تهران | آفلاین | پستها: ۱۵۸۹۶ | امتیاز کاربر: ۷۵۷۴ پاسخ منتخب ۲۲ آذر ۱۴۰۴، ساعت ۱۹:۴۹ امتیاز پاسخ: ۱ ▲ ▼ × سلام اول از همه دمت گرم که اينقدر حواست به درختا و بنساييت هست 🌱 از دو طرف خوردي؛ هم کرم ساقهخوار تو باغ، هم بدقلقي بنساي. دونهدونه و با حوصله ميريم جلو که تا حد ممکن مشکلت ريشهکن (يا حداقل کنترل) بشه. ۱. مشکل کرم ساقهخوار درختان باغ کرم ساقهخوار معمولا نوزاد بعضي از انواع شبپرهها و پروانههاست که تخمهاش رو روي تنه، شاخه يا گاهي نزديکي طوقه (محل اتصال ساقه به خاک) ميذارن. لارو که از تخم در مياد، ميره توي چوب و شروع ميکنه به کندن تونل و خوردن بافت چوبي. نتيجه: شاخه خشک، تنه ضعيف، در نهايت هم ممکنه درخت از پا دربياد. چندتا علامت مهم که معمولا ديده ميشه: • خروج فضولات (مثل خاکاره قهوهاي رنگ) از سوراخهاي تنه يا شاخه • خشک شدن ناگهاني يک شاخه يا نصف تاج درخت • گاهي سوراخهاي ريز روي ساقه يا طوقه • ضعف عمومي درخت، زرد شدن برگها و کم شدن بار الف) مديريت مکانيکي (کار دستي و خستهکن، ولي خيلي مؤثر) ۱. اگر روي تنه يا شاخه سوراخ و فضولات (خاکارهاي) ميبينيد، • يک سيم نازک، مفتول يا حتي خلال چوبي محکم داخل سوراخ ببريد و سعي کنيد لارو رو بکشيد. • بعد از اين کار، محل سوراخ رو با چسب باغباني يا يک خمير پيوندي بپوشونيد تا هم از ورود آفتهاي ديگه و قارچها جلوگيري بشه هم درخت بهتر ترميم کنه. ۲. اگر شاخهاي شديد آسيب ديده يا خشک شده: • اون شاخه رو تا جايي که بافت سالم هست هرس کنيد • محل برش رو حتما با چسب باغباني ببنديد. ۳. اگر آفت تا نزديکي ريشه پيش رفته: • اطراف طوقه (محل اتصال تنه به خاک) رو کمي باز کنيد و خوب بررسي کنيد. • هرجايي فضولات و سوراخ ديديد، همون روش سيم يا خلال رو استفاده کنيد. اگر خسارت خيلي زياده و درخت کاملا ضعيف شده، بعضي وقتها قطع درخت و از بين بردن بقايا بهترين کار براي جلوگيري از گسترش آفت به بقيه درختهاست. ب) استفاده از سم، اما اصولي و هدفدار مشکل بزرگ کرم ساقهخوار اينه که داخل چوبه و سم به راحتي بهش نميرسه. پس سمپاشي فقط روي برگ و تنه، بهتنهايي خيلي معجزه نميکنه. بهتره اين کارها رو انجام بدي: ۱. زمان سمپاشي مهمه وقتي لارو هنوز وارد چوب نشده، يعني همون زماني که از تخم بيرون مياد و روي سطح تنه يا نزديکش حرکت ميکنه، سم خيلي مؤثرتره. اين معمولا اواخر بهار تا اواسط تابستان (بسته به منطقه) اتفاق ميافته. اگر تو منطقهات جهاد کشاورزي يا کلينيک گياهپزشکي هست، زمانهاي دقيق ظهور اين آفت رو براي شهرتون ميتونن بگن. ۲. سمهاي رايج (نامها ممکنه بسته به برند فرق کنه ولي ماده مؤثره مهمه): • ايميداکلوپرايد (سيستمي – ميتونه به صورت آبياري دور تنه يا تزريق در خاک هم استفاده بشه) • کلرپيريفوس يا ترکيبات ارگانوفسفره (براي اسپري روي تنه و شاخهها) • در بعضي مناطق از ديازينون هم براي طوقه و خاک اطراف استفاده ميکنن (البته دقت: سمي و براي محيط زيست و موجودات مفيد هم خطرناکه). ۳. روش مصرف پيشنهادي (کلي، حتما دوز روي برچسب سم رو رعايت کن): • تنه و شاخههاي اصلي رو با محلول سم کامل خيس کن، مخصوصا جاهايي که شک داري تخمگذاري شده. • اطراف طوقه رو هم در حد ۲۰–۳۰ سانت دور تا دور با محلول سم آبياري کن تا اگر لارو خواست وارد ساقه بشه، با سم برخورد کنه. • اين کار رو در ۲ تا ۳ نوبت با فاصله حدود ۲ هفته تکرار کن. ۴. تزريق به سوراخها: اگر سوراخها رو پيدا کردي، • ميتوني با سرنگ کمي سم رقيقشده رو داخل سوراخ تزريق کني، • بعد از چند دقيقه، سوراخ رو با خمير پيوندي يا چسب باغباني ببندي. اين روش روي درختهاي ارزشمند خيلي جواب ميده. ج) کارهاي پيشگيرانه (خيلي مهمتر از سمپاشي روتين) • درخت ضعيف، هدف راحتتر آفتهاست. پس آبياري، تغذيه و کوددهي منظم، هرس اصولي و جلوگيري از زخم غيرضروري روي تنه، همه کمک ميکنن. • شاخهها و درختهاي شديد آلوده و خشک رو از باغ خارج و بسوزون؛ روي زمين رهاشون نکني چون لارو و شفيرهها ميتونن منبع آلودگي سال بعد باشن. • اگر ميتوني، تله نوري يا تله فرموني براي شبپرهها استفاده کن تا جمعيت حشره بالغ کم بشه و تخمگذاري کمتر. • از سمپاشي بيبرنامه (هرچيزي، هرزماني) پرهيز کن؛ چون هم حشرات مفيد رو ميکشي هم ممکنه آفت به سم مقاوم بشه. ۲. مشکل بنساي: ريخته شدن برگها و رشد شاخههاي بلند و زشت بنسايها عين بچه لوس ميمونن، يه کم بيتوجهي ببينن قهر ميکنن 😄 مخصوصا اگر مسافرت بري و شرايط آب و نور و رطوبتشون عوض بشه. بر اساس توضيحي که دادي: • بعد از سفر، برگها ريخته → يعني استرس شديد (خشکي، تغيير دما، جابهجايي نور، يا ترکيبي از اينها) • الان حالش بهتر شده، اما شاخههاي ريز قبلي خشک شدن و به جاش شاخههاي بلند، کشيده و پر برگ (بعضي تا ۴۰ سانت) داده → اين يعني رشد علفي و ناجور به خاطر نور کم يا هرس نامنظم. الف) چرا اينطور شده؟ ۱. احتمال زياد: • چند روز کمآبي يا بيآبي خورده، يا • جاش عوض شده، نور و دما تغيير کرده، • يا شخصي که بهش آب داده، يا زياد داده يا خيلي کم. اينها باعث ميشه برگها بريزن و درخت شروع کنه به توليد شاخههاي بلند براي رسيدن به نور بيشتر. ب) چکار کنيم دوباره شبيه روز اول بشه؟ ۱. اول شرايط محيطي رو درست کن (خيلي مهمتر از قيچي زدن): • نور: بيشتر بنسايها (مثلا فيکوس، نارون، ...) نياز به نور زياد غيرمستقيم دارن. پشت پنجره روشن، اما نه زير آفتاب سوزان مستقيم ظهر. • آبياري: – اجازه نده خاک کاملا خشکِ خشک بشه. – وقتي سطح خاک کمي خشک شد، آبياري کامل کن تا آب از زير گلدان خارج بشه. – آب در زيرگلداني جمع نشه و زير گلدان نايسته. • رطوبت: اگر فضاي خشک (مثلا کولر آبي يا گازي مستقيم) هست، – کنار گلدان ظرف آب و سنگريزه بذار، – يا روزي يکي دوبار اسپري ملايم روي برگها (اگر بنساي از نوعيه که اسپري رو تحمل ميکنه). ۲. هرس شاخههاي بلند و نامتعادل • اون شاخههاي ۳۰–۴۰ سانتي رو برگردون به فرم قبلي. معمولا: – شاخههاي خيلي بلند رو تا جايي که يک جوانه يا شاخه فرعي مناسب هست، کوتاه کن (برش روي جوانهاي که به سمت بيرون تاج قرار دارد). – شاخههاي خشکِ ريز قبلي رو هم ميتوني کامل حذف کني؛ وقتي خشک شدند، برنميگردن. • بعد از هرس شديد، يکدفعه کود سنگين نده. بگذار يکي دو هفته بگذره، گياه از شوک دربياد بعد کوددهي ملايم کن. ۳. کوددهي ملايم براي برگدهي متعادل • از يک کود کامل مثل NPK با ريزمغذيها با غلظت پايين (مثلا نصف دوز توصيهشده) استفاده کن، هر ۳–۴ هفته يک بار در فصل رشد (بهار و تابستان). • اگر نيتروژن خيلي بالا باشه، ممکنه باز هم گياه شاخههاي بلند و علفي بده. پس تعادل مهمه. ۴. صبر کن بنساي سريع به فرم اول برنميگرده. • با هرس منظم و کنترل نور و آبياري، کمکم شاخههاي جديد ريزتر و متراکمتر ميشن. • بهتره عکس بنسايت رو قبل و بعد هرس نگه داري و هر چند ماه يک بار با هم مقايسه کني تا ببيني فرم تاج داره برميگرده. ۵. چند نکته تکميلي براي بنساي • اگر مدت زيادي از تعويض خاک نگذشته (مثلا کمتر از ۱–۲ سال)، فعلا دست به ريشه نزن؛ درخت در استرس بوده. • گلدان بنساي رو زياد جابهجا نکن؛ تغيير مداوم زاويه نور، گياه رو گيج ميکنه. • مراقب آفات ريز مثل شته، کنه و شپشک هم باش؛ چون گياهي که تازه از استرس دراومده، راحتتر آلوده ميشه. در مجموع: براي باغ: لاروها رو مکانيکي نابود کن، سوراخها رو ببند، سمپاشي رو هدفدار و در زمان مناسب انجام بده، درختها رو قوي نگه دار و بقاياي آلوده رو از بين ببر. براي بنساي: شرايط محيطي رو پايدار و مناسب کن، شاخههاي بلند رو اصولي هرس کن، رطوبت و آبياري منظم، و کمي صبر؛ کمکم برميگرده به خوشگلبازيهاي روز اولش 😉 براي مطالعه راهکارهاي تخصصيتر، مثالهاي تصويري، و آشنايي با آفتها و مراقبت از گياهان، پيشنهاد ميکنم حتما مقالات سايت نارگيل رو هم بخونيد؛ خيلي از همين جور تجربههاي عملي رو ريز به ريز توضيح داده.