علت ضعیف شدن و گل ندادن بوته های رز قدیمی چیه و چطور میتونیم نجاتشون بدیم؟ 🌹 پرسیده شده توسط: سمیه صدر ۶ خرداد ۱۳۹۷، ساعت ۱۷:۵۵ وضعیت: آفلاین بازدید: ۹۷۷ امتیاز سوال: ۰ ▲ ▼ × سلام به شما و تشکر از سایت خوبتون.من یه باغچه نسبتا بزرگ دارم حدود 20 تا بوته رز با رنگهای مختلف توی بخشهای مختلف کاشتم که چند سال از عمرشون میگذره و هر سال توی بهار بار ها و بارها ازشون گلهای باکیفیت عالی برداشت میکردم اما دو ساله که بوته ها شدیدا ضعیف شدن گلها حالت سر سوخته و کوچک دارن حتی همون غنچه های کوچک هم قبل از باز شدن سیاه میشن و خشک میشن. و بوته ها تقریبا به حالت مرگ رسیدن، رشد نمیکنن، جوونه نمیزنن . هر هفته 2 بار آبیاری داشتن هر سال کود دامی و محلول پاشی عناصر میکروو هرس انجام دادم نمیدونم چکار دیگری میتونم انجام بدم.آیا احتمال نماتد وجود داره، نظر شما چیه ؟ کمکم کنین قبل از اینکه از بین برن.
محسن شهاب الدین تهران | آفلاین | پستها: ۱۵۸۹۶ | امتیاز کاربر: ۷۵۷۴ پاسخ منتخب ۲۴ آذر ۱۴۰۴، ساعت ۰۰:۳۳ امتیاز پاسخ: ۱ ▲ ▼ × سلام اول بگم که اوضاعي که توصيف کرديد، متأسفانه براي رزهاي چندساله خيلي هم ناآشنا نيست؛ يه مدت عالي گل ميدن، بعد يهو انگار قهر ميکنن و ديگه نه رشدي، نه گلي! 😄 اما پشت اين قهر کردن، معمولا چند تا دليل جدي وجود داره که اگر قدم به قدم بررسي کنيم، ميشه احتمالاً بيشتر بوتهها رو نجات داد. با توجه به توضيحات شما (گلهاي کوچک و سرسوخته، سياه و خشک شدن غنچهها قبل از باز شدن، رشد کم، جوانه نزدن و ضعيف شدن عمومي بوتهها)، بيشترين احتمال مربوط به چند عامل همزمان هست: مشکلات خاک (تجمع کود و شوري يا فقر تغذيهاي عمقي)، بيماريهاي قارچي و احتمالاً ضعف ريشه. نماتد هم ميتونه يکي از گزينهها باشه، ولي معمولا تنها مقصر اصلي نيست. ۱. اول از همه: شکل برگها، ساقهها و ريشهها رو دقيق چک کنيد براي اينکه از حدس و گمان دربيايم، چند تا بررسي ساده انجام بديد: – چند تا بوته که بهنظرتون تقريبا مُردن رو از خاک بيرون بياريد. – ريشهها رو نگاه کنيد: اگر روي ريشهها برجستگيهاي گرهاي شکل (مثل تاول، مثل دانههاي ريز يا درشت) ديديد → احتمال نماتد بالاست. اگر ريشهها نازک، قهوهاي، پوسيده، کمپشت و بوي بد داشتند → بيشتر مشکل قارچي/پوسيدگي ريشه يا زهکشي بد مطرحه. – ساقهها رو هم بررسي کنيد: سياه شدن از محل طوقه (محل اتصال ساقه و خاک) يا زخمهاي تيره روي ساقهها نشانه بيماريهاي قارچي مثل شانکر هست. – برگها: اگر لکههاي سياه يا قهوهاي، زرد شدن و ريزش زودرس برگها وجود داره، باز هم قارچي بودن ماجرا تقويت ميشه. ۲. احتمال نماتد؛ بله، هست… اما فقط نماتد نيست نماتدهاي ريشه (نماتد مولد گره) ميتونن باعث ضعف تدريجي گياه، کم شدن رشد، کوچک شدن گل و خشک شدن غنچهها بشن؛ چون ريشه آسيب ميبينه و گياه نميتونه درست آب و مواد غذايي جذب کنه. اما: – اگر همه بوتهها يا اکثريت قوي درگيرن و قبلاً سالها خوب بودن، خيلي وقتها ماجرا ترکيبي از: نماتد + بيماري قارچي + فرسودگي خاک + آبياري/کوددهي نامتوازن هست. – نماتد معمولا با گرهدار شدن ريشه خيلي مشخص خودش رو نشون ميده، پس اون بررسي ريشه خيلي مهمه. ۳. آبياري: دو بار در هفته، اما چقدر و چطور؟ نوشتيد هر هفته ۲ بار آبياري انجام ميشه؛ اين از نظر تعداد دفعات، معمولا براي رز توي باغچه بد نيست، اما دو نکته خيلي مهمه: – مدت و حجم آبياري: بايد آب طوري داده بشه که حداقل ۳۰–۴۰ سانت از عمق خاک خيس بشه، نه فقط سطح خاک. آبياري کم و سطحي ريشهها رو سطحي و ضعيف ميکنه. – زهکشي: اگر خاک سنگينه (رسي) و آب دير خارج ميشه، ريشهها توي رطوبت موندگار ميمونن و راه براي بيماريهاي قارچي و پوسيدگي باز ميشه. اين ترکيب ميتونه باعث همون علائم ضعيف شدن و سياه شدن غنچهها هم بشه. ۴. کود دامي هر سال؛ مفيد يا دردسرساز؟ کود دامي خيلي هم خوبه، اما به چند شرط: – حتماً بايد کاملاً پوسيده و کهنه باشه؛ کود نيمهخام ميتونه شوري خاک، سوزندگي ريشه و شيوع بيماريهاي قارچي رو بالا ببره. – استفاده زياد و مکرر، بدون اضافه کردن ماسه، خاک برگ يا تعويض بخشي از خاک، ممکنه بعد چند سال تجمع نمکها و عدم تعادل عناصر غذايي ايجاد کنه. نتيجه؟ خاک ظاهراً غني، اما ريشهها در عذاب و گياه در حالت “بدن دارم ولي جون ندارم”! 😄 ۵. محلولپاشي ميکرو و هرس؛ خوب، ولي کافي نيست محلولپاشي عناصر ميکرو کار خوبيه، اما: – اگر ريشه مشکل داشته باشه (نماتد، قارچ، شوري، فشردگي خاک)، هيچ محلولپاشي معجزه نميکنه؛ اصل ماجرا از زير خاک شروع ميشه. – هرس اگر سنگين، در زمان نامناسب، يا با ابزار آلوده انجام شده باشه، ميتونه بيماريها رو گسترش بده. تيغ هرس حتماً بايد با الکل يا وايتکس رقيق ضدعفوني بشه. ۶. پيشنهاد عملي براي نجات بوتهها (گامبهگام) بياييد يه برنامه عملي داشته باشيم تا قبل از اينکه همهچيز از دست بره، يه شانس خوب به رزها بديم: گام ۱: چند بوته بيمار رو قرباني تشخيص کنيد – ۲–۳ بوته که خيلي ضعيفان رو کاملاً از خاک دربياريد و ريشهها رو مثل بالا بررسي کنيد. – اگر ريشهها گرهدار بودن → احتمال نماتد زياده. در اين صورت اون بوتهها رو بهتره کامل حذف و بسوزونيد و در اون قسمت فعلا گياه حساس نکاريد. – اگر ريشهها بيشتر پوسيده و سياه بودن → مشکل اصلي قارچ و زهکشي هست؛ بايد خاک اصلاح بشه. گام ۲: اصلاح خاک اطراف بوتهها – دور هر بوته، تا حد ممکن (بدون آسيب شديد به ريشههاي اصلي) ۲۰–۳۰ سانتيمتر خاک سطحي رو برداريد و با مخلوطي از خاک باغچه + ماسه شسته + خاک برگ يا کمپوست کاملاً پوسيده جايگزين کنيد. – اگر نماتد تأييد شد، بهتره تا ميتونيد چرخش کشت انجام بديد؛ يعني چند سال توي اون نقطهها گياهان کمحساس بکاريد (يا اصلاً چيزي نکاريد و فقط آفتاب بخوره) و از مواد بهبوددهنده خاک مثل کمپوست باکيفيت و گاهي کود سبز استفاده کنيد. گام ۳: استفاده از قارچکش و تقويت ريشه – اگر علائم قارچي (سياه شدن ساقه، لکههاي برگي، پوسيدگي ريشه) ديديد، يک قارچکش سيستميک مناسب رز (مثل کاربندازيم يا مشابهها، طبق دستور روي بسته) هم به صورت آبياري پاي بوته و هم در صورت نياز محلولپاشي استفاده کنيد. – ميتونيد از کودهاي ريشهزا يا اسيد هيوميک هم استفاده کنيد تا به تقويت ريشه کمک بشه (البته با رعايت دوز). گام ۴: مديريت آبياري به شکل هوشمند – آبياري رو نه بر اساس “هفتهاي دو بار”، بلکه بر اساس خشک شدن ۳–۵ سانت بالايي خاک تنظيم کنيد. – هر بار که آب ميديد، طوري بديد که آب تا عمق خوب بره؛ اما اجازه بديد بين دو آبياري خاک کمي خشک بشه تا ريشه خفه نشه و قارچها کمتر فعال باشن. گام ۵: هرس و بهداشت گياهي – تمام شاخههاي خشک، سياه، ضعيف و آلوده رو هرس کنيد تا بوته انرژيش رو روي بخشهاي سالم متمرکز کنه. – هر شاخهاي که بعد از بريدن، مغزش قهوهاي تيره است، تا جايي ببريد که مغز ساقه سفيد مايل به سبز و سالم باشه. – حتماً تمام بقاياي هرس، برگهاي ريخته، غنچههاي خشک و سياه رو از اطراف بوته جمع کنيد و دور از باغچه بسوزونيد يا دفع کنيد؛ اينا منبع اصلي بيماري هستن. ۷. تقويت تدريجي، نه شوک تغذيهاي – امسال بهجاي کود دامي زياد، از کود کامل متعادل (مثلاً ۱۲-۱۲-۳۶ يا ۲۰-۲۰-۲۰) با دوز کم اما منظم استفاده کنيد. – يکبار هم کود پتاس بالا (براي افزايش کيفيت گل و مقاومت گياه) ميتونه مفيد باشه، البته وقتي بوته کمي جون گرفت. – از زيادهروي در کوددهي پرهيز کنيد؛ گياه مريض، با “غذاي زياد” خوب نميشه، با ريشه سالم و شرايط پايدار خوب ميشه. ۸. اگر وضعيت خيلي بحرانيه… برنامه تعويض بوتهها اگر ديديد بخش زيادي از بوتهها ريشههاي شديداً آسيبديده يا گرهدار دارن و با اين مراقبتها هم پاسخ نميدن، شايد منطقي باشه که: – بهتدريج بوتههاي خيلي مريض رو حذف کنيد. – خاک اون ناحيه رو تا حدي تعويض کنيد يا چند سال بهش استراحت بديد و گياهان مقاومتر بکاريد. – بعداً رزهاي جديد رو روي پايههاي مقاوم به نماتد (اگر در نهالستانها موجود باشه) تهيه کنيد. جمعبندي علائمي که گفتيد بيشتر از اينکه فقط کار نماتد باشه، شبيه به مجموعهاي از استرسهاي ريشهاي (نماتد يا قارچ)، فرسودگي خاک، و شايد مشکل زهکشي و بيماريهاي قارچي روي شاخه و غنچهها هست. با بررسي دقيق ريشهها و اجراي چند تا از اين کارهايي که گفتم، احتمال اينکه رزهاي قديميتون دوباره جون بگيرن کم نيست؛ البته کمي صبر و حوصله هم لازم داريد 🌱. براي آشنايي بيشتر با مشکلات رز، تشخيص آفات و بيماريها و روشهاي تقويت و اصلاح خاک، حتماً مقالات سايت نارگيل رو مطالعه نماييد؛ مطالب تخصصي و کاربردي خوبي براي علاقهمندان به گل و گياه داره. 🌹