این رشته‌های نازک و پیچان روی گیاه چیست و چطور از شرّش خلاص شوم؟

از روي عکس، چيزي که روي شاخه‌ها مثل نخ‌هاي زرد/کرم، باريک و پيچان افتاده و خودش برگ درست‌وحسابي ندارد، خيلي شبيه سس (Cuscuta) است؛ يک علف هرزِ انگلِ تمام‌عيار که به گياه ميزبان مي‌چسبد و مثل «نیِ مکنده» ازش غذا مي‌دزدد! خلاصه يک مهمان ناخوانده‌ي پرروست 😅

سس با پيچيدن دور ساقه و ايجاد نقاط مکنده (هاستوريا) شيره‌ي گياه را مي‌کشد و باعث ضعيف شدن، زردي، توقف رشد و حتي خشکيدن شاخه‌ها مي‌شود. اگر دير بجنبيد، سريع پخش مي‌شود و حتي مي‌تواند بذر بدهد و فصل بعد هم برگردد (اين يکي واقعاً کينه‌ايه!).

براي مبارزه، اول از همه: هر قسمت آلوده را سريع حذف کنيد. يعني آن رشته‌هاي سس را همراه با بخشي از شاخه/ساقه‌ي ميزبان که به آن چسبيده ببُريد؛ چون اگر فقط نخ را بکنيد ممکن است نقاط مکنده داخل بافت گياه باقي بماند و دوباره جان بگيرد. بعد هم بقاياي گياه انگلي را جمع کنيد و داخل کيسه دربسته دور بريزيد؛ لطفاً داخل کمپوست نريزيد که تبديل مي‌شود به «کارخانه تکثير سس» 🙃

گام بعدي اين است که اطراف گياه و سطح خاک را خوب بررسي کنيد؛ چون سس معمولاً از روي علف‌هاي هرز اطراف شروع مي‌کند و بعد مي‌پرد روي گياه اصلي. وجين کامل علف‌هاي هرز و تميز نگه داشتن محيط کمک خيلي بزرگي است. اگر در باغچه داريد، يک لايه مالچ (مثل پوشال، برگ خشک، يا پلاستيک مالچ) هم مي‌تواند جلوي استقرار نهال‌هاي جديد را تا حدي بگيرد.

در مورد سم: براي سس سم‌پاشي هميشه بهترين گزينه نيست چون هم انگل به ميزبان چسبيده و هم خيلي از علف‌کش‌ها ممکن است به گياه اصلي آسيب بزنند. اگر آلودگي شديد و وسيع است، بسته به اينکه گياه شما دقيقاً چيست و در چه مرحله‌اي است، گاهي از علف‌کش‌هاي اختصاصي/انتخابي در مزرعه استفاده مي‌شود، اما براي مصرف خانگي بدون دانستن نام گياه، سن گياه، محل کشت (گلدان/باغچه)، و گستردگي آلودگي توصيه‌ي دقيق سم واقعاً ريسکي است. اگر بفرماييد گياه چه نوعي است و چند بوته درگيرند، مي‌توانم گزينه‌هاي کم‌خطرتر را دقيق‌تر بگويم.

براي اينکه دوباره برنگردد: بذر يا نشاء سالم تهيه کنيد، ابزار هرس را تميز کنيد، و اگر از باغچه خاک جابه‌جا مي‌کنيد حواستان باشد بذر سس وارد گلدان/بستر جديد نشود. يک بار کنترلش کنيد و تمام—البته سس معمولاً «يک بار» را قبول ندارد، بايد چند هفته پيگيري کنيد 😉

براي مطالعه‌ي مطالب تکميلي و راهکارهاي بيشتر، مقالات سايت نارگيل را مطالعه نماييد.