راهنمای کامل نجات و نگهداری بونسای شمشادی بیمار

آزاده ابراهیمیپرسیده شده توسط: وضعیت: آفلاین بازدید: ۳۶ امتیاز سوال: ۰
با سلام وتشکر از راهنماییهای شما . حدود یک سال پیش یک درختچه بونسای شمشادی هدیه گرفتم . از اون موقع تا حالا هیچ گونه سم و کودی به درختچه ندادم . در واقع بعد از مطالعه سایت شما متوجه شدم در این خصوص کوتاهی کردم.اما مشکل گلدان من این که تعداد زیادی از برگهاش ریخته و مابقی برگهای نوش هم در حال زرد شدن ( بعضی از برگها زرد و تعداد کمی هم به رنگ قهوه ای ) و یک بخش از ریشه آن هم در حال پوک شدن . نورش از نظر خودم مناسب ٬ چندان به برگهاش آب پاشی نمی کنم و به گلدان هم در صورت خشک بودن . ازتون خواهش می کنم هر چه سریعتر پاسخ سوالم بدید تا از خشک شدنش جلوگیری کنم.

پاسخ‌ها و گفتگو

محسن شهاب الدین
تهران | آفلاین | پست‌ها: ۱۵۸۹۶ | امتیاز کاربر: ۷۵۷۴
پاسخ منتخب
امتیاز پاسخ: ۱
سلام

دير به فکرش افتاديد، ولي هنوز نااميدي ممنوعه! 😉 بونساي شمشادي گياه مقاومي هست، اما چون توي گلدون و به شکل بونساي نگهداري مي‌شه، هر تنشي مثل کمبود تغذيه، آبياري نامنظم، نور نامناسب يا بيماري ريشه خيلي زود خودش رو با ريزش برگ و زردي نشون مي‌ده. ترکيب ريزش برگ، زرد شدن برگ‌هاي تازه و پوک شدن بخشي از ريشه يعني گياه هم از نظر ريشه تحت فشار بوده، هم از نظر تغذيه و شرايط محيطي.

اولين کاري که بايد بکنيد اينه که ريشه‌ها رو دقيق بررسي کنيد. گياه رو به‌آرامي از گلدان خارج کنيد. اگر ريشه‌هاي سياه، قهوه‌اي تيره، لَجني، بدبو يا له‌شده ديديد، اين‌ها نشونه‌ي پوسيدگي ريشه هست. ريشه‌هاي سالم بايد سفت و به رنگ سفيد يا کرم روشن باشن. هر ريشه‌ي پوسيده و نرم رو با يک قيچي تيز و ضدعفوني‌شده (با الکل يا شعله سريع) کوتاه کنيد. بعد از هر چند برش دوباره قيچي رو ضدعفوني کنيد تا آلودگي رو پخش نکنيد.

حالا وقت تعويض يا اصلاح خاکه. بونساي توي خاک سنگين و دَم‌کَن خفه مي‌شه. بهتره از مخلوط سبک و کاملاً زهکش‌دار استفاده کنيد؛ مثلاً ترکيبي از خاک برگ يا پيت‌ماس + پرليت يا ماسه شسته + کمي کوکوپيت يا خاک مخصوص بونساي. حتماً ته گلدان سوراخ‌هاي کافي زهکشي داشته باشه و اگر لازم شد چند سوراخ بيشتر هم اضافه کنيد. بعد از هرس ريشه، گياه رو توي خاک تازه و سبک بکاريد و خاک رو فقط کمي فشار بديد تا دور ريشه‌ها خالي نمونه، اما لهش نکنيد.

در مورد آبياري، الان کليد ماجرا همينه. بونساي نه تشنه‌مردن رو دوست داره، نه غرق‌آب شدن رو 😅. قاعده‌اش اينه که: وقتي سطح خاک تا عمق ۲–۳ سانتي‌متر تقريباً خشک شد، آبياري کنيد. موقع آب دادن، انقدر آب بديد که از سوراخ‌هاي زير گلدان چند قطره خارج بشه، اما بعدش ديگه تا خشک شدن نسبي خاک صبر کنيد. فعلاً تا وقتي ريشه‌ها در حال ترميم هستن، به‌هيچ‌وجه گلدان رو در زيرگلداني پر از آب رها نکنيد.

در مورد نور، شمشاد بونساي نور زياد غيرمستقيم رو دوست داره. اگر الان جاش خيلي کم‌نوره، آروم‌آروم (نه يک‌دفعه) به سمت مکاني روشن‌تر منتقلش کنيد؛ کنار پنجره‌ي پرنور با نور فيلترشده عاليه. آفتاب مستقيم و تند ظهر مي‌تونه برگ‌هاي ضعيف فعلي رو بسوزونه، پس اگر نور مستقيم مي‌گيره، يا با پرده نازک فيلترش کنيد يا فقط نور ملايم صبح و عصر رو بهش بديد.

در مورد آب‌پاشي روي برگ‌ها، اگر محيط خشکه، روزي يک‌بار مه‌پاشي ملايم (اول روز) مي‌تونه به افزايش رطوبت کمک کنه، اما اگر هوا سرده يا جريان هوا کمه، مه‌پاشي زياد ممکنه بيماري قارچي بياره. بهتره به‌جاي خيس‌کردن دائم برگ‌ها، يک زيرگلداني حاوي سنگ‌ريزه و آب زير گلدان بذاريد (کف گلدون داخل آب نباشه) تا رطوبت هوا دور گياه بيشتر بشه.

از نظر تغذيه، چون نزديک يک‌سال هيچ کودي نداده‌ايد، کمبود عناصر هم مي‌تونه توي زرد شدن برگ‌هاي جديد نقش داشته باشه. اما: بعد از تعويض خاک و هرس ريشه، حداقل ۳–۴ هفته به گياه استراحت بديد و در اين مدت کود دهي نکنيد تا ريشه‌ها نسوزن. بعد از اين دوره، مي‌تونيد از کود کامل مايع (مثل ۲۰-۲۰-۲۰) با نصف دوز توصيه‌شده هر ۳–۴ هفته يک‌بار در فصل رشد (بهار و تابستان) استفاده کنيد. در پاييز و زمستان، کوددهي رو خيلي کم يا متوقف کنيد.

اين‌که بخشي از ريشه «پوک» شده نشونه اينه که احتمالاً يا آبياري نامنظم و شديد داشتيد (مدت‌ها خشکي، بعد يک‌باره آب زياد)، يا مدت‌ها خاک باتلاقي بوده. بعد از اصلاح ريشه و خاک، مديريت ثابت و منظم آبياري و نور خيلي مهمه. چند هفته اول ممکنه گياه باز هم کمي برگ از دست بده، اما اگر شرايط جديد براش مناسب باشه، بعد از مدتي شروع به توليد برگ‌هاي تازه و سالم مي‌کنه.

تا زماني که گياه توي شوک هست، از هرس شديد شاخه‌ها و سيم‌کشي بونساي خودداري کنيد. فقط شاخه‌هاي کاملاً خشک و مرده رو حذف کنيد. اگر شاخه‌اي رو شک داريد زنده است يا نه، کمي از نوکش رو ببُريد؛ اگر بافت زير پوست سبز و زنده بود، بذاريد بمونه. همچنين گياه رو از جابه‌جايي‌هاي مکرر، باد شديد سرد يا کولر دور نگه داريد.

اگر بعد از اين کارها برگ‌هاي جديد هم چروک، لکه‌دار، زرد يا قهوه‌اي شدن، يا روي برگ‌ها لکه‌هاي مشکوک، حاشيه سوخته، يا حشره ديديد، احتمال آفت يا بيماري قارچي هم هست. در اين حالت، عکس واضح از برگ و ساقه و خاک بگيريد و با يک کارشناس يا کلينيک گياه‌پزشکي مشورت کنيد تا در صورت لزوم سم قارچ‌کش يا حشره‌کش مناسب تجويز بشه، چون استفاده‌ي خودسرانه‌ي سم مي‌تونه اوضاع رو بدتر کنه.

جمع‌بندي عملي کارهايي که سريعاً انجام بديد:

۱. خارج‌کردن بونساي از گلدان و بررسي و هرس ريشه‌هاي پوسيده با ابزار ضدعفوني‌شده.
۲. کاشت مجدد در خاک سبک و با زهکشي عالي و گلدان داراي سوراخ کافي.
۳. تنظيم آبياري: نه خشکي شديد، نه غرقابي؛ آبياري فقط وقتي ۲–۳ سانت بالاي خاک خشک شد.
۴. قرار دادن گياه در نور زياد غيرمستقيم، دور از آفتاب سوزان و باد سرد.
۵. فعلاً عدم کوددهي براي ۳–۴ هفته، بعد شروع با کود مايع رقيق در فصل رشد.
۶. پرهيز از هرس شديد، جابه‌جايي مکرر و استرس‌هاي اضافي تا وقتي گياه جان بگيرد. 🌱

براي آشنايي بيشتر با نگهداري بونساي، مشکلات ريشه، نوع خاک و برنامه‌ي کوددهي، پيشنهاد مي‌کنم حتماً مقالات سايت نارگيل رو مطالعه کنيد؛ هم تجربه‌هاي عملي توش هست، هم نکته‌هاي ريز که مي‌تونه بونساي‌تون رو از اين وضعيت نجات بده.

برای دیدن پاسخ‌های بیشتر پایین‌تر بروید...

ثبت پاسخ یا نظر