این پرسش در زیر مطلب راهنمای نگهداری و پرورش گل و گیاهان زینتی - گل رز مطرح شده است.

علت زردی و ریزش برگ و سیاه شدن پای قلمه رز (Dolcevita) و راه‌حل‌های عملی

حسین ابراهیمیپرسیده شده توسط: وضعیت: آفلاین بازدید: ۳۶۷ امتیاز سوال: ۰
سلام من یک سایت تکثیر کوچک قلمه رز دارم که دما بین 17 الی 22 و رطوبت بین 70 الی 85 و نور را هم زیر 400لوکس نگه می دارم . دمای پاگرمایم هم روی 18ثابت است . بستر من از 60%پرلیت و 40%کوکوپیت است . بستر را24 ساعت قبل باکاپتان ضد عفونی می کنم و 2 روز بعد از کشت با اکوشن پروو روی برگها را سم پاشی میکنم . ولی الان دوبار است که برگها پس از پنج روز زرد کرده وکوچکترین اشاره ای می ریزد وفقط علائم کالوس را دارم و بعد از ده روز شروع به سیاه کردن از پائین ساقه یعنی از توی بستر می کند لطفا اگر می توانید راهنائیم بفرمائید ممنون . لازم به ذکر است واریته انتخابی برای قلمه dolcevita می باشد

پاسخ‌ها و گفتگو

محسن شهاب الدین
تهران | آفلاین | پست‌ها: ۱۵۸۹۹ | امتیاز کاربر: ۷۵۷۷
پاسخ منتخب
امتیاز پاسخ: ۱
سلام

با توضيحاتي که داديد، الگوي مشکل شما خيلي شبيه اينه که قلمه‌ها قبل از اينکه ريشه بسازن، از دو طرف تحت فشار مي‌افتن: از بالا برگ‌ها آب و انرژي مي‌خوان، از پايين هم پاي قلمه در بستر دچار پوسيدگي/سياه‌ساقه مي‌شه. نتيجه؟ اول برگ‌ها زرد مي‌شن و با کوچک‌ترين تماس مي‌ريزن، بعد هم از داخل بستر سياهي به سمت بالا حرکت مي‌کنه. يعني قلمه‌ها هنوز زورشان به «زندگي مستقل» نرسيده، ولي بيماري‌ها و استرس‌ها خيلي جدي وارد بازي شدن 😅

مهم‌ترين مظنون: ترکيب “رطوبت بالا + تهويه کم + دماي بستر نسبتاً پايين + قارچ‌هاي خاکزاد (Pythium/Phytophthora/Rhizoctonia) است. سياه شدن از داخل بستر دقيقاً با همين گروه‌ها همخواني داره. کاپتان ضدعفوني خوبي براي برخي قارچ‌هاست، اما براي اُاوميست‌ها مثل Pythium/Phytophthora معمولاً کافي نيست؛ اين‌ها همان‌هايي‌اند که قلمه را از پايين «خاموش» مي‌کنند.

نکته بعدي نور است: زير 400 لوکس براي قلمه رز خيلي کمه. در چنين نوري قلمه فتوسنتز کافي نداره و برگ‌ها سريع وارد فاز پيري مي‌شن (زردي و ريزش). رطوبت بالا کمک مي‌کنه قلمه کم‌آب نشه، اما کم‌نوري + رطوبت بالا مثل اينه که براي قارچ‌ها فرش قرمز پهن کنيم 😄. اگر امکانش هست نور را به‌صورت يکنواخت بالا ببريد (مثلاً چند هزار لوکس؛ دقيقش بسته به سيستم و سايه‌انداز و فصل فرق مي‌کند)، ولي از آفتاب مستقيم و داغ شدن برگ هم جلوگيري کنيد.

دماي پاگرما هم: شما 18 ثابت داريد، اما براي ريشه‌دهي رز معمولاً دماي بستر کمي گرم‌تر از هوا بهتر جواب مي‌دهد (در خيلي از سيستم‌ها حدود 20–22). وقتي بستر کمي سردتر/لب مرز باشد، ريشه‌زايي کند مي‌شود ولي عوامل پوسيدگي خاکزاد همچنان فعال‌اند؛ يعني مسابقه را به نفع بيماري شروع مي‌کنيم.

در مورد سم‌پاشي 2 روز بعد از کشت با «اکوشن پروو»: اگر اين ترکيب ماهيتاً قارچ‌کش تماسي/سيستميک روي اندام هوايي باشد، ممکن است براي بيماري‌هاي برگي کمک کند، اما مشکل اصلي شما از پاي قلمه و بستر شروع مي‌شود. ضمن اينکه بعضي محلول‌پاشي‌ها روي قلمه‌هاي تازه، به‌خصوص در رطوبت بالا، مي‌تواند استرس/فيتوتوکسيسيته خفيف ايجاد کند و ريزش برگ را تشديد کند (بسته به دز، pH آب، کيفيت آب و… ).

اقدامات پيشنهادي (عملي و مرحله‌اي):

1) درمان/پيشگيري هدفمند عليه Pythium/Phytophthora از طريق بستر
اگر سياهي از داخل بستر شروع مي‌شود، يک برنامه «دِرِنج/آبياري دارويي» لازم داريد، نه فقط محلول‌پاشي روي برگ. معمولاً از مواد مؤثره ضد اُاوميست‌ها استفاده مي‌شود (مثل خانواده‌هاي فوزتيل‌آلومينيوم، پروپاموکارب، متالاکسيل/مفنوکسام و… بسته به مجوز و دسترسي). نکته کليدي: تناوب سموم با گروه‌هاي متفاوت تا مقاومت ايجاد نشود. (دوز و انتخاب دقيق بايد بر اساس برچسب محصول و قوانين محل شما باشد.)

2) بستر و بهداشت: “استريل کردن” فقط با کاپتان کافي نيست
پرليت/کوکوپيت اگر تازه و استاندارد نباشند يا آب آبياري آلوده باشد، خيلي راحت اُاوميست مي‌آورند. آب را هم جدي بگيريد (در صورت امکان ضدعفوني آب يا حداقل بررسي منبع). همچنين ابزار برش، سيني‌ها، ميزها و مه‌پاش‌ها را ضدعفوني کنيد؛ چون گاهي آلودگي از همان‌جا هر بار برمي‌گردد.

3) تنظيم رطوبت و تهويه: رطوبت بالا خوب است، “هواي راکد” بد است
رطوبت 70–85 براي قلمه قابل قبول است، اما اگر تبادل هوا کم باشد، هم قارچ‌ها خوشحال مي‌شوند هم برگ‌ها ضعيف مي‌مانند. جريان ملايم هوا (نه باد سرد) و کاهش شبانه رطوبت کمک بزرگي مي‌کند. هدف اين است که برگ‌ها هميشه خيس و فيلم آبي نداشته باشند.

4) نور را افزايش دهيد (بدون داغي و تنش)
زير 400 لوکس براي رز واقعاً کم است. با افزايش تدريجي نور (و کنترل دما) کمک مي‌کنيد قلمه انرژي بگيرد و برگ‌ها نريزند. اگر از نور مصنوعي استفاده مي‌کنيد، مي‌شود با افزايش شدت يا طول دوره روشنايي به‌صورت ملايم شرايط را بهتر کرد.

5) دماي بستر را کمي بالاتر ببريد
اگر امکان دارد پاگرما را به حدود 20–22 نزديک کنيد تا ريشه‌زايي جلو بيفتد. هر روزي که قلمه بي‌ريشه بماند، يک روز فرصت طلايي براي پوسيدگي‌هاست.

6) بررسي کيفيت قلمه و مديريت برگ
واريته Dolcevita مي‌تواند در برخي شرايط حساس‌تر باشد. حتماً قلمه‌ها را از بوته مادري سالم، با تغذيه متعادل و بدون تنش بگيريد. گاهي زيادي برگ يا برگ‌هاي بزرگ باعث تعريق زياد و ريزش مي‌شود؛ تنظيم تعداد برگ و کوتاه کردن برگ‌هاي بزرگ (در حد اصولي) کمک مي‌کند. همچنين استفاده درست از هورمون ريشه‌زا (نوع و غلظت مناسب) مي‌تواند سرعت ريشه‌دهي را بالا ببرد و پنجره حساسيت را کوتاه کند.

7) يک تست سريع تشخيصي انجام دهيد
چند قلمه را بيرون بياوريد: اگر بافت پاي ساقه آبسوخته/لِهيده و قهوه‌اي تيره است و به راحتي پوست جدا مي‌شود، به نفع پوسيدگي‌هاي خاکزاد است. اگر بافت خشک و سياه و محدود است، ممکن است بيشتر سمت خشکي/شوري/فيتوتوکسيسيته برويم. همچنين EC و pH آب و محلول‌ها را چک کنيد؛ کوکوپيت اگر درست بافر نشده باشد، مي‌تواند داستان درست کند.

اگر دوست داريد دقيق‌تر نسخه بدهيم، اين چند مورد را بفرماييد: سيستم آبياري/مه‌پاش (فواصل و مدت)، آيا برگ‌ها دائماً خيس مي‌مانند يا نه، EC و pH آب، نوع دقيق “اکوشن پروو” و دز مصرفي، و اينکه سياهي با چه سرعتي بالا مي‌آيد. با همين‌ها مي‌شود خيلي هدفمندتر علت اصلي را ميخکوب کرد 🎯

براي مطالعه نکات تکميلي درباره قلمه‌گيري، پوسيدگي طوقه و مديريت ريشه‌زايي، حتماً مقالات سايت نارگيل را مطالعه نماييد.

برای دیدن پاسخ‌های بیشتر پایین‌تر بروید...

ثبت پاسخ یا نظر