۱۳۹۴ چهاردهم فروردین

بادام گرمسیری

Terminalia catappatropical almond که به فارسی بادام گرمسیری نامیده میشود، گیاهی از خانواده کامبرِتاسه بومی نواحی گرمسیر آسیا، آفریقا و استرالیا می باشد. نیاز های این گیاه عبارتند از نور: زیاد رطوبت: کمی مرطوب دمای محیط: نواحی گرمسیری خاک: خاک های به خوبی آبیاری شده با مواد غذایی کافی

دانستنیهای علمی

نام علمي

Terminalia catappa

نام لاتين

tropical almond

خانواده (تيره)

Combretaceae

رده‌بندی گیاه‌شناسی

Terminalia catappa L. با نام رایج «بادام گرمسیری» از تیرهٔ Combretaceae (گزَنَگَران) است و در جنس Terminalia قرار می‌گیرد؛ جنسی که گونه‌های متعددی از درختان گرمسیری و نیمه‌گرمسیری را در بر می‌گیرد. این گونه یک درخت پهن‌برگ است که به‌سبب معماری لایه‌ای شاخه‌ها و ریزش فصلی برگ‌ها در برخی اقلیم‌ها شناخته می‌شود.

منطقه بومی و پراکنش جهانی

خاستگاه دقیق T. catappa در منابع مختلف به‌صورت گسترده برای منطقه هند-مالزیایی (Indo-Malesia) و بخش‌هایی از آسیای جنوب‌شرقی و مجمع‌الجزایر اقیانوسیه ذکر می‌شود. امروزه این گونه به‌طور وسیع در کمربندهای گرمسیری جهان، به‌ویژه در سواحل آفریقا، قاره آمریکا و جزایر اقیانوسی، کشت و گاه طبیعی‌شده است.

زیستگاه و بوم‌شناسی

بادام گرمسیری غالباً در زیستگاه‌های ساحلی، حاشیهٔ جنگل‌های کم‌ارتفاع و مناطق شهری گرمسیری رشد می‌کند. تحمل نسبتاً بالایی به شوری، بادهای ساحلی و خاک‌های شنی دارد و همین ویژگی‌ها آن را برای کاشت در نوارهای ساحلی مناسب کرده است. میوهٔ شفت‌مانند آن در برخی مناطق می‌تواند از طریق آب پراکنده شود و به گسترش در امتداد خطوط ساحلی کمک کند.

تاریخچه نام‌گذاری و کاربردهای تاریخی

نام جنس Terminalia به قرارگیری برگ‌ها و گل‌آذین‌ها در انتهای شاخه‌ها اشاره دارد و صفت گونه‌ای catappa از نام‌های محلی در نواحی استوایی الهام گرفته است. این درخت از دیرباز در سامانه‌های سکونتی گرمسیری به‌عنوان درخت سایه‌دار و برای تثبیت خاک‌های ساحلی معرفی و جابه‌جا شده و همین انتقال انسان‌ساخت، نقش مهمی در پراکنش امروزی آن داشته است.

خصوصیات - معرفی

گیاه "بادام گرمسیری" یا "بادام دریا" یکی از درختانی است که عموماً در نواحی گرمسیری آسیا، آفریقا و استرالیا می روید.

این درخت دارای رشد قائم و شاخه هایی با رشد افقی است که تا حدود 35 متر ارتفاع نیز می تواند رشد کند.

بادام گرمسیری دارای میوه هایی کرکدار است که معمولاً توسط آب پراکنده می شوند.

بذرهای میوه ها، زمانی که کاملاً بالغ و رسیده شدند، قابل خوردن هستند و طعمی مشابه طعم و مزه ی بادام دارند.

این درخت با افزایش سن، تاجی گسترده تر و شکلی مشابه گلدان پیدا می کند.

برگ ها بزرگ، به طول 15 تا 25 سانتیمتر و پهنای 10 تا 14 سانتیمتر، تخم مرغی شکل، به رنگ سبز تیره، براق و چرمی است. این برگ ها در طول فصل خشک، خزان می کنند. برگ ها قبل از خزان کردن، به رنگ قرمز مایل صورتی یا قهوه ای مایل به زرد تغییر رنگ می دهد و حاوی رنگیزه هایی نظیر ویولازانتین (Violaxanthin)، لوتئین (Lutein) و زآزانتین (Zeaxanthin) می باشد.

این درخت، درختی یکپایه بوده که گل های نر و ماده به صورت مجزا روی یک درخت تشکیل می شوند.

گل ها حدود یک سانتیمتر قطر داشته و به رنگ سفید تا سفید مایل به زرد، نامشخص و فاقد گلبرگ است. و به صورت جانبی یا انتهایی تشکیل می شود.

میوه از نوع میوه های شفت، به طول 5 تا 7 سانتیمتر و پهنای 3 تا 5.5 سانتیمتر است. این میوه ها در ابتدا به رنگ سبز، به مرور زمان به رنگ زرد و در نهایت، میوه های رسیده به رنگ قرمز مشاهده می شوند. هر میوه شامل یک بذر می باشد.

شرایط نگهداری بادام گرمسیری

نور مورد نياز

زیاد

آبياري و رطوبت

کمی مرطوب

دماي مورد نياز

نواحی گرمسیری

خاک مورد نياز

خاک های به خوبی آبیاری شده با مواد غذایی کافی

از نظر نیاز نوری به آفتاب کامل نیاز دارد.

معمولاً در انواع خاک ها (رسی، شنی، لومی، قلیایی و اسیدی) می روید. ولی به خاک های به خوبی آبیاری شده و دارای مواد غذایی کافی را ترجیح می دهد.

نسبت به باد، خشکی و شوری نیز بسیار متحمل است.

خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی

این درختان به صورت خودرو در نواحی گرمسیری جهان و به عنوان یک گیاه زینتی رشد می کند.

همچنین میوه های خوراکی با طعم کمی ترش و اسیدی و بذوری مشابه طعم بادام تولید می کنند که مصرف خوراکی دارند.

این درخت در شرایط فاقد نور و سایه، برگ های بزرگتری تولید می کند.

برگ ها حاوی چندین فلاونوئید (مانند کمفرول و کوئرستین)، چندین تانن (مانند پانیکالین، پانیکالاجین یا ترکاتین)، ساپونین ها و استرول های گیاهی است. به دلیل وجود این ترکیبات ارزشمند در برگ ها و همچنین در پوست این درختان، از آنها به منظور اهداف دارئیی استفاده می شود.

به عنوان مثال در تایوان، برگ های ریزش کرده برای درمان بیماری های کبدی استفاده می شود.

در برخی کشورها، از برگ های آن یک نوع چای برای درمان اسهال و اسهال خونی تهیه می شود.

برگ های این گیاه دارای خواص آنتی اکسیدانی بوده و به عنوان یکی از کاندیداهای پیشگیری از سرطان مطرح می شود.

قرار دادن برگ ها در آکواریوم های نگهداری ماهی، سبب کاهش پی اچ و نیز کاهش عناصر سنگین آب می گردد. همچنین سبب جلوگیری بیماری های قارچی روی تخم ماهی ها نیز می گردد. از این روش، سال ها در پرورش ماهی های زینتی استفاده می شده است.