مرجان نرم

دانستنیهای علمی

رده‌بندی و خانواده

Sinularia erecta یک هشت‌پای نرم‌مرجان از شاخه Cnidaria و رده Anthozoa است. این گونه به راسته Alcyonacea و خانواده Alcyoniidae تعلق دارد. همه اعضای این خانواده فاقد اسکلت آهکی سخت‌اند و به‌جای آن دارای اسکلروت‌های میکروسکوپی هستند که استحکام بافت را تأمین می‌کنند.

جنس و ویژگی‌های مورفولوژیک

Sinularia یکی از متنوع‌ترین جنس‌های مرجان نرم در آب‌های گرمسیری است. Sinularia erecta به‌طور معمول ظاهری بوته‌ای و قائم دارد و پولیپ‌ها در سطح شاخه‌ها پراکنده‌اند. توانایی باز و بسته شدن پولیپ‌ها در پاسخ به نور و جریان آب از ویژگی‌های بارز این جنس است.

منطقه بومی و زیستگاه

زیستگاه طبیعی Sinularia erecta عمدتاً در اقیانوس هند–آرام، به‌ویژه صخره‌های مرجانی مناطق گرمسیری است. این مرجان نرم در أعماق کم تا متوسط، در مناطقی با نور کافی و جریان ملایم تا متوسط یافت می‌شود. اغلب روی بسترهای سنگی یا اسکلت مرجان‌های مرده کلونی تشکیل می‌دهد.

تاریخچه و اهمیت علمی

گونه‌های جنس Sinularia از اوایل قرن بیستم در فهرست‌های زیست‌شناسی دریایی توصیف شده‌اند. این مرجان‌ها به‌دلیل تولید متابولیت‌های ثانویه با کاربرد بالقوه دارویی، در پژوهش‌های شیمی‌-اکولوژی بسیار مورد توجه‌اند.

خصوصیات - معرفی

ریخت‌شناسی کلی سینولاریا ارکتا

سینولاریا ارکتا یک مرجان نرم دریایی است و به‌جای ساقه و برگ، دارای تنه گوشتی و شاخه‌های انگشت‌مانند است. این اندام‌ها از بافت‌های نرم و ژلاتینی ساخته شده‌اند و اسکلت آهکی سفت ندارند. شکل کلی کلنی اغلب عمودی و ستونی بوده و انشعابات متعددی از پایه بیرون می‌آید.

تنه و شاخه‌ها

تنه اصلی کوتاه، ضخیم و نسبتاً استوانه‌ای است و قطر آن معمولاً چند سانتی‌متر است. شاخه‌ها بلند، باریک تا نسبتاً ضخیم، و گاهی کمی خمیده یا موج‌دار دیده می‌شوند. سطح تنه و شاخه‌ها ناهموار و پوشیده از برجستگی‌های ریز پلیپ‌ها است که ظاهری مخملی ایجاد می‌کند.

پلیپ‌ها و رنگ

پلیپ‌ها اندام‌های ظریف و گل‌مانند این مرجان هستند که با باز شدن، شبیه گل‌های کوچک با شاخک‌های پرمانند می‌شوند. هر پلیپ معمولاً هشت شاخک پر سان دارد که مشخصه مرجان‌های نرم اکتینیایی است. رنگ کلنی از بژ و قهوه‌ای روشن تا سبز و گاه با ته‌مایه‌های زرد یا کرم متغیر است و پلیپ‌های باز معمولاً کمی روشن‌تر از تنه به‌نظر می‌رسند.

شرایط نگهداری مرجان نرم

نور مورد نياز زیاد آبياري و رطوبت خیلی مرطوب دماي مورد نياز 24 تا 28 سانتيگراد (آکواريوم دريايي) درجه سانتیگراد خاک مورد نياز - (جانوري دريايي؛ نياز به آب شور و جريان مناسب)

شرایط کلی محیط رشد Sinularia erecta

Sinularia erecta یک مرجان نرم آب‌شور است که در آکواریوم‌های ریفی نگهداری می‌شود و نیازهای آن با گیاهان خاکزی متفاوت است. برای موفقیت در نگهداری، ثبات شرایط فیزیکوشیمیایی آب ضروری است.

دما، شوری و جریان آب

دامنه دمای مناسب ۲۴ تا ۲۶ درجه سانتی‌گراد است و نوسان ناگهانی باید اجتناب شود. شوری ایده‌آل ۱.۰۲۴ تا ۱.۰۲۶ (SG) است. جریان آب باید متوسط تا نسبتاً شدید و تلاطمی باشد تا تبادل گاز، دفع مواد زاید و انتقال ذرات غذایی به‌خوبی انجام شود.

نور و موقعیت در آکواریوم

این مرجان به نور متوسط تا زیاد نیاز دارد؛ نور LED‌ مخصوص ریف با طیف آبی-سفید مناسب است. قرار دادن آن در نیمه بالایی تا میانی تانک، جایی با نور کافی اما بدون شدت سوزان، توصیه می‌شود. تطبیق تدریجی با نور جدید برای جلوگیری از سوختگی بافت لازم است.

کیفیت آب و بستر

نیازمند آب پایدار با کلسیم، منیزیم و قلیائیت متعادل و سطح نیترات و فسفات پایین است. بستر شن مرجانی یا لایو راک به عنوان تکیه‌گاه استفاده می‌شود؛ «خاک» به معنای زمینی کاربرد ندارد. ثبات pH حدود ۸.۱ تا ۸.۴ برای رشد مطلوب حیاتی است.

خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی

کاربردهای دارویی مرجان نرم Sinularia erecta

مرجان نرم Sinularia erecta منبع مهم متابولیت‌های ثانویه با ارزش دارویی است. از عصاره کلنی‌های این مرجان، ترکیباتی مانند ترپنوئیدها و استروئیدهای دریایی جداسازی شده‌اند که در پژوهش‌های آزمایشگاهی خاصیت ضدسرطانی نشان داده‌اند و روی سلول‌های توموری پستان، کبد و ریه بررسی شده‌اند. همچنین برخی فراورده‌های استخراجی آن دارای اثرات ضدالتهابی و مهارکننده مسیرهای التهابی مانند COX و LOX گزارش شده‌اند.

ترکیبات با فعالیت میکروبی و آنتی‌اکسیدانی

از بخش‌های بافتی Sinularia erecta مولکول‌هایی با خاصیت ضدباکتری، ضدقارچ و تا حدی ضدویروس جداسازی شده‌اند که در توسعه آنتی‌بیوتیک‌های جدید دریایی مورد توجه قرار گرفته‌اند. این ترکیبات به‌عنوان الگو برای طراحی داروهای جدید علیه میکروارگانیسم‌های مقاوم به دارو استفاده می‌شوند. افزون بر این، وجود ترکیبات آنتی‌اکسیدانی در عصاره‌ها می‌تواند در حفاظت بافتی و کاهش استرس اکسیداتیو در مدل‌های آزمایشگاهی نقش داشته باشد.

کاربردهای صنعتی و بیوتکنولوژیک

ترکیبات شیمیایی ویژه این مرجان در صنعت بیوتکنولوژی دریایی برای تولید کتابخانه‌های مولکولی و غربالگری داروها استفاده می‌شوند. Sinularia erecta به‌عنوان منبع زیست‌فعال برای توسعه رنگ‌های زیستی، پوشش‌های ضدخزه دریایی و مواد ضدخوردگی نیز در دست بررسی است.