راهنمای نگهداری و پرورش گل و گیاهان زینتی - ونوس حشره خوار

نویسنده: محبوبه آشناور
تاریخ انتشار: 1391/04/11
راهنمای نگهداری و پرورش گل و گیاهان زینتی - ونوس حشره خوار
ونوس حشره‌خوار (*Dionaea muscipula*) گیاهی گوشت‌خوار و علفیِ چندساله است که در دمای معتدل تا گرم (حدود ۲۰–۳۰°C در فصل رشد) و رطوبت نسبتاً بالا بهتر رشد می‌کند و به نور بسیار زیاد (آفتاب ملایم یا نور مستقیم چندساعته) نیاز دارد. بومی دشت‌های ساحلی کارولینای شمالی و جنوبیِ ایالات متحده است و در زیستگاه‌های باتلاقی و خاک‌های اسیدیِ بسیار کم‌مواد رشد می‌کند. اندام شاخص آن برگ‌های تغییر‌یافته به تله‌های دولَپه با حاشیه‌های مژک‌مانند و کرک‌های تحریک‌پذیر است که پس از تماس، بسته می‌شوند. نام رایج در ایران «ونوس حشره‌خوار» و در جهان «Venus flytrap» است.

Nargil_Dionaea Muscipula
نام علمي
Dionaea Muscipula
نام لاتين
Venus Flytrap
خانواده (تيره)

دانستنیهای علمی

ونوس حشره خوار یک گیاه گوشتخوار است که با جلب، شکار و هضم جانوران کوچک (اغلب حشرات و عنکبوتیان) تغذیه میکند. این گیاه از جنس Dionaea در خانواده دروزرا(Droseraceae) است که بیشتر در آمریکا و در دشت ساحلی جنوب شرق کارولینای شمالی و شمال شرق کارولینای جنوبی یافت می شود.

ساختار دام انداختن حشرات در این گیاه به این صورت است که زمانی که حشره به پرز های حساس روی برگ گیاه برخورد می کند، پهنک ها مانند اوراق یک کتاب روی هم تا شده، حشره در آن زندانی می گردد و غده ها مایعی اسیدی ترشح می کنند که احتمالا همراه با عمل باکتری ها باعث هضم حشره می شوند. پس از 5 تا 15 روز (گاهی 30 روز) درب های زندان به آهستگی باز می شوند، درحالی که فقط بقایای جسد زندانی قابل رویت است. پس از هر شکار برگها شکل اولیه خود را بدست می آورند و بعد از 2 تا 3 بار استفاده، قهوه ای رنگ و پژمرده شده و باید چیده شوند و به جای آنها برگ های جدیدی می روید. حشرات بخاطر بو و رنگ گیاهان گوشتخوار به سوی آنها جلب شده و شکار می گردند.

اين گياه اولين بار توسط A . Dalilis فرماندار كاروليناي شمالي كشف شد و در نامه اي كه در 24 ژانويه 1760 بهP.Gallnsan نوشته، نام Flytrapsensitive به آن داده است که اين نام تا سال 1843 منتشر نشد .مقداري از اين گياه به انگلستان فرستاده شد و به باغ Vew منتقل گرديد .

ونوس حشره خوار

خصوصیات - معرفی


نور مورد نياز
نور مورد نیاز گیاه ونوس حشره خوار
خیلی زیاد
آبياري و رطوبت
رطوبت مورد نیاز  ونوس حشره خوار
مرطوب
دماي مورد نياز
دمای مورد نیاز  ونوس حشره خوار
23 درجه سانتیگراد
خاک مورد نياز
خاک مورد نیاز  ونوس حشره خوار
مخلوط "خاک پیت" و "شن و ماسه " به نسبت 4 و 1

ونوس حشره خوار گیاه کوچکی است که اندازه ساقه های آن از 15 سانتیمتر تجاوز نمی کند

برگهاي اين گياه بدون ساقه بوده و مستقيمأ از روي زمين خارج ميشود و شامل يك پهنك كشيده باله دار كه در انتها پهن شده و تشكيل دو پهنك جداگانه به طول در حدود 2 سانتيمتر مي دهد. اين پهنك هاي كوچك مي توانند در طول رگبرگ اصلي تا شوند.

سطح فوقاني آنها داراي غده هاي كوچك قرمز رنگي مي باشد كه باعث هضم حشرات مي شود .مابين غده هاي قرمز و كناره هاي برگ قسمت كوچكي وجود دارد كه محل نكتار ( شيره ـ نوش )گل مي باشد .

پيرامون هريك از اين پهنك ها پُرزهاي( خارهاي نازك و ظريف ) سختي وجود دارد و در قسمت مركزي داراي سه عدد و گاهي چهار عدد پُرزهاي حسي برآمده ميباشد .

در حالي كه تماس قسمتي از يك موي سر كه فقط چند هزارم ميلي گرم وزن دارد ، برگها را به حركت مي آورد ولی ريزش قطرات درشت باران بر روي آنها بي اثر است .

این گياه يكي از گياهان مناسب جهت پرورش در تراريوم Terrarium ميباشد

Venus Flytrap

شرایط محیط رشد

گياهان گوشتخوار معمولا در تورب زارهائي ميرويند كه از نظر ازت بسيار فقير مي باشند و اين گوشتخواري كمبود ازت مورد نياز آنها را جبران مي كند و بايد در گوشتخواري اين گياهان وسيله بقاي آنها را در زمين هاي فقير جستجو نمود .

ونوس حشره خوارDianea muscipula احتياج به هواي گرم و مرطوب و آفتابي دارد و برگهاي قهوه اي رنگي كه اعمال حياتي خود را انجام داده اند بايد چيده شوند .

رنگ قرمز داخل برگها با نشو و نماي گياه آشكار مي شود .هرگاه گياه در سايه نگاهداري شود رنگ مزبور سبز باقي خواهد ماند. دقت نمایید گلهاي كوچكي كه در ماه خرداد در روي ساقه هاي طويل آن آشكار ميشوند بايد چيده شوند تا باعث ضعف گياه نگردند .

در صورتي كه گياه در محيطي دور از حشرات نگاهداري مي شود بايد هر دو هفته يك بار به آن يك تكه بسيار كوچك و نازك گوشت خام چرخ شده يا كوبيده بدهید .

این گیاه، نیازمند محیط کاملاً روشن میباشد. در فضای باز نور کامل آفتاب برای آن مناسب است. همچنین در محیط داخل ساختمان به خوبی رشد میکند اگر نور کافی را فراهم نمایید مثلاً می توانید در کنار پنجره پر نور آن را نگه داری نمایید.

در طول تابستان ، گلدان این گیاه باید همیشه نشسته در آب خالص باشد. اگر آب شیر شما دارای ناخالصی بالاتر از 90 پی پی ام است از آب مقطر و یا آب باران استفاده نمایید.

برای عمر طولانی مدت ، گیاه باید استراحت زمستانی نیاز دارد.

ونوس حشره خوار نسبت به خاک خیلی حساس نیست. فقط از پرلیت ،pumice و دیگر اجزاء بالقوه شور خاک اجتناب کنید. رشد خیلی خوب آن در مخلوط "خاک پیت" و "شن و ماسه " به نسبت 4 و 1 است. سطح خاک حداقل 5 سانتیمتر (2 اینچ) بالای سطح آب باشد.

Dionaea Muscipula

مقابله به آفات ونوس حشره خوار

تغذيه بيش از حد و يا دست زدن به پُرزهاي حساس باعث از بين رفتن و مرگ گياه مي شود و بايد در مقابل اين وسوسه مقاومت كرد .


آفات رایج

در Dionaea muscipula شته‌ها، شپشک آردآلود و کنه‌های تارعنکبوتی شایع‌اند و با مکیدن شیره گیاهی باعث بدشکلی تله‌ها و کندی رشد می‌شوند. برای کنترل، ابتدا آفات را با پنبه آغشته به آب مقطر یا محلول بسیار رقیق صابون ملایم از سطح برگ‌ها پاک کنید و گیاه را قرنطینه نگه دارید.

از سموم قوی و روغنی پرهیز کنید؛ در صورت تداوم آلودگی، از حشره‌کش‌های سازگار با گیاهان حساس (با دوز کم و تست روی یک برگ) استفاده شود و تهویه و نور کافی فراهم گردد تا جمعیت آفات کاهش یابد.


بیماری‌های قارچی و پوسیدگی

پوسیدگی ریزوم و کپک خاکستری (Botrytis) معمولاً از رطوبت ماندگار، گردش هوای ضعیف و بقایای تله‌های مرده ایجاد می‌شود. علائم شامل سیاهی پایه، بوی نامطبوع، و کرک خاکستری روی بافت‌های در حال زوال است. بافت‌های آلوده را سریع حذف کنید و سطح خاک را از بقایا پاکسازی نمایید.

برای پیشگیری و درمان، آبیاری را فقط با آب مقطر/RO و به روش سینی انجام دهید اما اجازه دهید سطح بستر گهگاه هوا بخورد، از بستر استاندارد (پیت اسیدی بدون کود + پرلیت) استفاده کنید و در صورت نیاز قارچ‌کش مناسب با دوز کم به‌کار ببرید.


راهکارهای کلیدی پیشگیرانه

قرنطینه گیاهان جدید، حذف برگ‌های مرده، نور کافی و تهویه مؤثرترین راه‌های کاهش آفات و بیماری‌ها هستند. از کوددهی و خاک‌های غنی خودداری کنید، زیرا استرس ریشه‌ای حساسیت به پوسیدگی را افزایش می‌دهد.

ونوس حشره خوار

نحوه تکثیر ونوس حشره خوار

پس از کاشت بذر به آرامی دانه ها را با آب اسپری نموده و در گلدان یا کیسه های پلاستیکی قرار داده و زیر چراغ فلورسنت نه چندان نزدیک با درجه حرارت بین 20 تا 25 درجه سانتی گراد قرار دهید و پس از نمایان شدن چند برگ ، گیاه را کم کم از گلدان ها و کیسه های پلاستیکی به گلخانه ای روشن انتقال دهید.

Venus Flytrap

ساير تصاوير :  

امتیاز شما به این مقاله

میانگین امتیاز: 4.45 از ۵، بر اساس 868 امتیاز

پرسش‌ها و نظرات این مقاله

meysam esfahani 1391/12/06
خزه اسپگنوم زنده را از کجا تهیه کنم؟
پریناز 1390/09/27
چه مدت طول میکشه تا بذر گیاه گوشتخوار ونوس رشد کنه؟
alireza rad 1390/11/30
با سلامو تشکر بابت این سایت جامع و آموزنده، سه سوال داشتم:
آیا ونوس حشره خوار به صورت گلدانی هم عرضه می شود؟ آیا گیاه ساده ای از لحاظ پرورش در آپارتمان است؟ از لحاظ قیمت چگونه است؟
Mostafa 1391/03/26
سلام با تشکر از شما
من یک گیاه ونوس دارم می خواستم بدونم چطور می تونم بذر گیاه را خودم از این گیاه بدست بیارم
سوال دیگه اینه که به غیر از کاشت بذر از چه طریق می شه این گیاه تکثیر بشه.
مجید رجایی 1392/09/23
سلام.آیا گیاه گوشتخوار تو استان مازندران هم کشت میشه که بشه نشا رو تهیه کرد؟در غیر اینصورت به غیر ا سایت palmgarden از کجا میشه به صورت اینترنتی خرید کرد؟

ثبت پرسش یا نظر جدید