معرفی و راهنمای پرورش گیاهان زینتی فضای باز - گیاه گورخری

نویسنده: محبوبه آشناور
تاریخ انتشار: 1393/10/21
معرفی و راهنمای پرورش گیاهان زینتی فضای باز - گیاه گورخری
گیاه گورخری (*Aphelandra squarrosa*) یک گیاه زینتی همیشه‌سبز از تیره آکانتاسه (Acanthaceae) است.

**شرایط دما، رطوبت و نور محیط رشد:**
به دمای معتدل تا گرم نیاز دارد (حدود 18–27°C) و به سرما حساس است (کمتر از 15°C موجب افت رشد و آسیب برگ‌ها می‌شود). رطوبت نسبی بالا (حدود 60–80٪) برای شادابی برگ‌ها ضروری است. نور زیادِ غیرمستقیم بهترین شرایط را فراهم می‌کند؛ نور مستقیم آفتاب می‌تواند سبب سوختگی برگ‌ها و کم‌نوری باعث کاهش رنگ و رشد شود.

**بومی و زیستگاه:**
بومی جنگل‌های گرمسیری آمریکای جنوبی، به‌ویژه برزیل است و در زیستگاه طبیعی خود در زیرآشکوب جنگل‌های مرطوب و نیم‌سایه رشد می‌کند.

**خصوصیات ظاهری اندام گیاه:**
برگ‌ها پهن، بیضی و براق با رگبرگ‌های سفید/کرمِ برجسته و متقابل هستند که ظاهر «راه‌راه» ایجاد می‌کند. ساقه‌ها نسبتاً گوشتی و بوته‌ای‌اند. گل‌آذین انتهایی به صورت سنبله‌ای با براکته‌های زردِ چشمگیر (گاهی همراه گل‌های لوله‌ای) دیده می‌شود.

**نام رایج محلی در ایران و جهان:**
در ایران معمولاً «گورخری» یا «آفلاندرا» گفته می‌شود. در جهان با نام‌های **Zebra plant** و **Aphelandra** شناخته می‌شود.

**کاربرد:**
بیشتر به‌عنوان گیاه آپارتمانی و زینتیِ برگ‌تزئینی و گل‌دار کشت می‌شود.

Nargil_Aphelandra squarrosa
نام علمي
Aphelandra squarrosa
نام لاتين
zebra plant
خانواده (تيره)

دانستنیهای علمی

دانستنیهای علمی : 

گیاه گورخری گونه ای از گیاهان خانواده آکانتاسه بوده و به جنگل های پر رشد برزیل تعلق دارد.
 این گیاه عموماً به عنوان گیاه درون خانه ای پرورش داده می شود. بعلت داشتن برگ های رگه دار به گیاه گورخری شهرت یافته است. 

گیاه گورخری

خصوصیات - معرفی


نور مورد نياز
نور مورد نیاز گیاه گیاه گورخری
زیاد
آبياري و رطوبت
رطوبت مورد نیاز  گیاه گورخری
مرطوب
دماي مورد نياز
دمای مورد نیاز  گیاه گورخری
18 تا 21 سانتی گراد درجه سانتیگراد
خاک مورد نياز
خاک مورد نیاز  گیاه گورخری
غنی و زهکش دار

خصوصیات ظاهری :

 ارتفاع گیاه گورخری در حالت طبیعی بین 1.2 تا 1.8 متر می رسد. 
رنگ گل ها زرد روشن می باشد و در اواسط تابستان گل می دهد. گیاهی همیشه سبز بوده و برگ ها رگه دار هستند. گلها در گیاه گورخری عقیم بوده و تولید بذر نمی کنند، اگر هم کنند بذر حقیقی نیست. 
برگ های این گیاه بیضی و بزرگ بوده است. حالت رشدی این گیاه متراکم است.
 گلها در واقع از براکته ها کوچکتر هستند و کل گل آذین شبیه مخروط می باشند. گل ها انتهای شاخه گل دهنده قرار داشته و پس از شش هفته از بین می روند. 
براکته ها از گل های واقعی این گیاه زیباتر می باشند. برگ ها زیبا و براق به رنگ سبز تیره هستند. 

zebra plant

شرایط محیط رشد

شرایط محیط رشد:

 این گیاه به نور زیادی احتیاج دارد اما نباید این نور بطور مستقیم به آن تابانیده شود. 
گیاه گورخری غالباً گل نمی دهد اما می توان آن را به تولید گل تشویق کرد. این عمل را با قرار دادن طولانی مدت مقابل نور در روز انجام می دهند.
 این گیاه بسیار به محتوای رطوبتی حساس است. رطوبت بیش از حد کمک یا زیاد سبب قهوه ای شدن برگ های پایینی و سپس ریزش آنها می گردد. رطوبت را می پسندد ولی نباید این رطوبت تبدیل به خیسی شود!
گیاه گورخری زمانیکه رنج دمایی بین 18 تا 21 درجه سانتی گراد باشد به گل می نشیند. دمای زیر 15 ذرجه سانتی گراد را نمی تواند به مدت طولانی تحمل کند. 
غبار پاشی را در بهار و تابستان روزانه و در زمستان هفته ای یکبار  انجام دهید. خاک بستر آن از زهکشی خوبی برخوردار باشد.
 بستر خاکی غنی برای همه ی گیاهان آپارتمانی یا بستر خاکی که غنی از پیت یا مواد آلی باشد برای گورخری مناسب است. 
هر دو هفته یکبار از کود کامل بهره گرفته شود. 

Aphelandra squarrosa

مقابله به آفات گیاه گورخری


آفات رایج

در Aphelandra squarrosa شته‌ها، شپشک آردآلود و سپردار، کنه تارتن و مگس سفید از مهم‌ترین آفات‌اند. نشانه‌ها شامل چسبندگی عسلک، پیچیدگی برگ، لکه‌های زرد ریز و توده‌های پنبه‌ای روی ساقه و پشت برگ است. قرنطینه گیاه آلوده و شست‌وشوی برگ‌ها با آب ولرم گام نخست کنترل است. برای شپشک‌ها، پاک‌کردن موضعی با پنبه آغشته به الکل 70٪ و تکرار هفتگی مفید است. در آلودگی شدید، استفاده از صابون حشره‌کش یا روغن‌های باغبانی (با رعایت برچسب) و تکرار 7–10 روزه توصیه می‌شود.


امراض قارچی و باکتریایی

لکه‌برگی، پوسیدگی ریشه و ساقه (اغلب ناشی از آبیاری زیاد و زهکشی ضعیف) و کپک خاکستری در رطوبت بالا شایع‌اند. علائم شامل لکه‌های قهوه‌ای/سیاه، زردی عمومی، پژمردگی با خاک همیشه خیس و نرم‌شدن طوقه است. حذف برگ‌های آلوده، افزایش گردش هوا، آبیاری پس از خشک‌شدن سطح خاک و ضدعفونی ابزار هرس ضروری است. در پوسیدگی ریشه، تعویض گلدان با بستر سبک و استریل و حذف ریشه‌های قهوه‌ای توصیه می‌شود؛ در صورت نیاز از قارچ‌کش‌های مناسب خانگی طبق دستور استفاده کنید.


پیشگیری و مدیریت یکپارچه

پیشگیری مؤثرترین درمان است: نور غیرمستقیم کافی، رطوبت کنترل‌شده، عدم خیس‌کردن برگ‌ها در شب، و بازبینی هفتگی پشت برگ‌ها. استفاده از کارت زرد برای پایش مگس سفید و جدا نگه‌داشتن گیاهان تازه‌وارد، خطر طغیان آفات و بیماری‌ها را کاهش می‌دهد.

گیاه گورخری

نحوه تکثیر گیاه گورخری

نحوه تکثیر گیاه : 

بعلت اینکه این گیاه یا بذر تولید نکرده و اگر تولید هم کند بذر حقیقی نیست، باید از روش های رویشی برای افزایش آن اقدام کرد.
 برای ازدیاد گیاه گورخری می توان از قلمه های علفی که از ساقه گرفته می شود استفاده کرد. 
همچنین با زدن پیوند جوانه نیز می توان به تکثیر آن اقدام ورزید. 

zebra plant

خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی

خواص و کاربردها: 

این گونه گیاهی با داشتن برگ های زیبا و همچنین گلها و براکته های جذاب غالباً بعنوان گیاه زینتی پرورش داده می شود.
 گیاه گورخر یا آفلاندرا از بهترین گزینه های ایجاد منظر گیاهان گرمسیری است. 
کاشت آن هم روی زمین و هم در گلدان بسیاز زیبا خواهد بود. 
عصاره های متانولی و دی کلرومتانی آفلاندرا فعالیت های سیتوتوکسیک از خود نشان داده است. 
حمل آن با دست بدون پوشش ممکن است حساسیت ایجاد کند. 

معرفی و راهنمای پرورش گیاهان زینتی فضای باز - گیاه گورخری

ساير تصاوير :  


گياهان ديگر از همين خانواده :

آشنایی با تیره آکانتاسه و جنس های آن

امتیاز شما به این مقاله

میانگین امتیاز: 4.6 از ۵، بر اساس 5 امتیاز

پرسش‌ها و نظرات این مقاله

هنوز پرسش یا نظری برای این مقاله ثبت نشده است.

ثبت پرسش یا نظر جدید