ارس خزنده - ارس خزنده (*Juniperus horizontalis*) یک درختچه سوزنی‌برگ همیشه‌سبز و خزنده از تیرهٔ سرو (*Cupressaceae*) است که به‌صورت گسترده به‌عنوان پوشش سطحی زینتی استفاده می‌شود. این گونه در ایران بیشتر با نام‌های کلی «ارس» یا «سرو کوهی» شناخته می‌شود و نام رایج جهانی آن «Creeping Juniper» یا «Trailing Juniper» است. **شرایط رشد (دما، رطوبت، نور)** - **دما:** بسیار مقاوم به سرما و مناسب اقلیم‌های سرد و معتدل؛ یخبندان را به‌خوبی تحمل می‌کند و در گرمای خشک نیز (با استقرار ریشه) نسبتاً پایدار است. - **رطوبت:** نیاز آبی کم تا متوسط؛ **خشکی‌پسند** و به رطوبت و آبیاری سنگین حساس است. رطوبت بالای مداوم و زهکشی ضعیف می‌تواند موجب بیماری‌های قارچی و پوسیدگی ریشه شود. - **نور:** **آفتاب کامل** بهترین رشد و رنگ را ایجاد می‌کند؛ در نیم‌سایه هم رشد می‌کند اما تراکم و رنگ برگ‌ها معمولاً کاهش می‌یابد. **ویژگی‌های ظاهری (اندام‌ها)** - **فرم رشد:** بوته‌ای کوتاه و گسترده با شاخه‌های خوابیده روی زمین (پوششی)، معمولاً با گسترش جانبی زیاد. - **برگ‌ها:** سوزنی/فلسی، متراکم و معطر (با مالش)، غالباً سبز تا سبز-آبی یا نقره‌ای (بسته به رقم). - **میوه/مخروط:** مخروط‌های گوشتی‌مانند کوچک (شبه‌توت) به رنگ آبی تیره تا متمایل به بنفش با پوشش مومی. **کاربردها (دارویی/صنعتی)** - **اصلی‌ترین کاربرد:** زینتی و فضای سبز به‌عنوان **پوشش سطحی** برای کنترل فرسایش خاک، حاشیه‌کاری و کاشت در شیب‌ها و باغ‌سنگی. - **دارویی/صنعتی:** مانند برخی ارس‌ها دارای ترکیبات معطر (اسانس) است، اما در عمل شهرت اصلی این گونه بیشتر **زینتی** است تا دارویی/صنعتی؛ مصرف خوراکی یا دارویی خودسرانه توصیه نمی‌شود. اگر هدف شما نگهداری در باغچه/گلدان است، بفرمایید شهر یا اقلیم‌تان و شرایط خاک/آبیاری چگونه است تا توصیه دقیق‌تری ارائه کنم.

آکاسیا لانگیفلیا - آکاسیا بلندبرگ Acacia longifolia (هم‌نام در برخی منابع: Sydney golden wattle, long-leaved wattle؛ در ایران غالباً با نام‌های آکاسیا، اقاقیا و واتل نیز شناخته می‌شود) درختچه تا درختی همیشه‌سبز از تیره باقلاییان است. اندام‌های فتوسنتزکننده آن عمدتاً فیلود (دمبرگ‌های پهن‌شده) باریک تا دراز، چرمی و سبز تیره با رگبرگ‌های موازی است و گل‌ها به صورت سنبله‌های استوانه‌ای متراکم و زردرنگ با پرچم‌های فراوان ظاهر می‌شوند؛ میوه نیام کشیده و قهوه‌ای است. این گونه نورپسند بوده و در اقلیم‌های معتدل تا نیمه‌گرمسیری، در خاک‌های شنی تا لومی با زهکشی خوب و از نظر رطوبتی از شرایط ساحلی تا نسبتاً خشک رشد می‌کند و تحمل باد و شوری را نشان می‌دهد. بومی جنوب‌شرقی استرالیاست و در زیستگاه‌های ساحلی، تپه‌های ماسه‌ای و جنگل‌های باز پراکنش دارد.

پیرو - سرو کوهی یا پیرو (*Juniperus communis*) درختچه/درخت کوچک همیشه‌سبز از تیرهٔ سروها (Cupressaceae) است. **شرایط رشد**: به سرمای زمستان مقاوم است و اقلیم‌های خنک تا سرد را ترجیح می‌دهد؛ در تابستان‌های خیلی گرم و شرجی عملکرد ضعیف‌تری دارد. نور **کامل آفتاب** تا نیم‌سایه را می‌پذیرد و در آفتاب متراکم‌تر می‌شود. رطوبت متوسط تا کم و خاک با **زهکشی بالا** (اغلب سبک و حتی فقیر) برای آن مناسب است و از ماندابی شدن آسیب می‌بیند. **بومی و زیستگاه**: بومی نواحی وسیعی از نیمکرهٔ شمالی (اروپا، بخش‌هایی از آسیا و آمریکای شمالی) و در طبیعت بیشتر در دامنه‌ها و جنگل‌های باز، بوته‌زارهای کوهستانی، مراتع سرد و خاک‌های سنگلاخی دیده می‌شود. **خصوصیات ظاهری**: شاخه‌ها معمولاً متراکم و راست یا گسترده‌اند. برگ‌ها سوزنی، سه‌تایی (whorled)، تیز و خاردار بوده و غالباً نوار روشن روی سطح فوقانی دارند. گیاه معمولاً **دوپایه** است (بوته‌های نر و ماده جدا). میوهٔ کاذب گوشتیِ کروی‌شکل (گالبول) ابتدا سبز و سپس در رسیدگی آبی-بنفش با پوشش مومی می‌شود و ۱–۳ دانه دارد. **نام‌های رایج**: در ایران «پیرو» و «اَرس» (در برخی منابع محلی)؛ در جهان «Common juniper» و «Juniper». **کاربرد شاخص**: میوه‌ها (berry) به‌طور مشهور در صنعت نوشیدنی برای **عطر و طعم‌دهی جین** به‌کار می‌روند.

catclaw acacia - آکاسیا پنجه‌گربه‌ای (*Acacia greggii*؛ در منابع جدید اغلب با نام *Senegalia greggii*) درختچه‌ای خاردار از تیرهٔ باقلاییان است. **شرایط رشد:** به گرما و آفتاب کامل سازگار است، خشکی‌دوست بوده و رطوبت بالای محیط را نمی‌پسندد؛ در اقلیم‌های گرم و نیمه‌گرم با خاک‌های سبک و زهکش‌دار (حتی شنی و سنگلاخی) بهتر رشد می‌کند و معمولاً به سرماهای شدید حساس‌تر است. **بومی و زیستگاه:** بومی جنوب‌غرب ایالات متحده و شمال مکزیک و وابسته به زیستگاه‌های بیابانی و نیمه‌بیابانی، به‌ویژه آبراهه‌های فصلی و دشت‌های خشک است. **ویژگی‌های ظاهری:** ساقه‌ها و شاخه‌ها دارای خارهای قلاب‌مانند (علت نام “پنجه‌گربه‌ای”)، برگ‌ها شانه‌ای با برگچه‌های کوچک، و گل‌ها معمولاً به صورت گل‌آذین‌های استوانه‌ای/خوشه‌ای با گل‌های ریز کرم تا زرد کم‌رنگ؛ میوه نیام باریک و خمیده است. **نام‌های رایج:** در جهان بیشتر با نام‌های *Catclaw acacia* یا *Devil’s claw* شناخته می‌شود؛ در ایران معمولاً همان «آکاسیا پنجه‌گربه‌ای» گفته می‌شود.

گردوی سیاه - گردوی سیاه (*Juglans nigra*) درختی خزان‌کننده و بلند‌قامت از تیره گردوییان است که به‌طور طبیعی بومی شرق و مرکز آمریکای شمالی بوده و در جنگل‌های پهن‌برگ، حاشیه رودخانه‌ها و خاک‌های عمیق، حاصلخیز و با زهکشی مناسب بهترین رشد را دارد. این گونه نورپسند است و در آفتاب کامل عملکرد بهتری نشان می‌دهد، هرچند در جوانی تا حدی سایه‌تحمل است. دمای معتدل تا گرم را می‌پسندد و سرمای زمستان را نیز تحمل می‌کند؛ رطوبت خاک یکنواخت و متوسط تا نسبتاً زیاد برای استقرار و رشد مطلوب است، اما ماندابی شدن را نمی‌پسندد. از نظر ظاهری دارای تنه‌ای راست با پوستۀ تیره و شیاردار، برگ‌های شانه‌ای مرکب با برگچه‌های متعدد، گل‌های نر به‌صورت شاتون و گل‌های ماده کوچک است. میوه به‌صورت شفتۀ کروی با پوستۀ سبز ضخیم و مغز خوراکی داخل پوستۀ سخت تشکیل می‌شود. نام رایج در ایران معمولاً «گردوی سیاه» و در جهان «Black walnut» است.

سیکاس، گیاهی است بسیار مقاوم به طوری که کسی این گیاه را تا به حال ندیده باشد با لمس برگ های آن احساس اینکه این گیاه مصنوعی است، به آن دست می دهد.

بنت قتنسول، بومی مكزیك است و ارتفاع آن به یك متر وگسترش آن به 45 سانتی متر می رسد. برگهای آن بیضوی، سبز روشن با لبه صاف با کمی هلالی دیده می شود

دراسنا، بومی مناطق مرطوب و استوایی است و به نور فراوان احتیاج دارد.

کوردلین، این گیاه داری 15 گونه از گیاهان همیشه سبز نخل مانند به صورت درختچه و درخت با برگهای بسیار زیبا می باشد .گونه مورد نظر بومی جنوب شرقی آسیا بوده و ارتفاع آن در حدود 50 تا 100 سانتی متر است.

پاپیتال مینیاتوری، بومی جزایر قناری و شمال آفریقا است. ارتفاع آن در طبیعت به بیش از 5 متر می رسد.گونه ای زیبا با رشد سریع بوده که در مقابل نور و سایه مقاوم است.