پروانه کلهمرده آفتی از راسته بالپولکداران است که زمستان را بهصورت شفیره در خاک میگذراند و حشرات کامل در اوایل بهار ظاهر میشوند. مادهها پس از جفتگیری تخمهای خود را عمدتاً روی سیبزمینی و دیگر گیاهان خانواده سولاناسه میگذارند. لاروها با تغذیه از برگها رشد کرده و پس از ۲–۳ ماه برای شفیرگی وارد خاک میشوند. در شرایط مساعد، دو نسل در سال و توان مهاجرت گزارش میشود. مدیریت شامل کنترل زیستی با پارازیتوئیدها، اقدامات مکانیکی و محدودیت در کاربرد سموم فسفره است.
پروانه کله مرده :
پروانه کله مرده زمستان را بصورت شفیره می گذراند
بیولوژی
و در اوایل بهار حشره کامل آن خارج شده و ماده ها پس از جفت گیری تخم های خود را روی بوته سیب زمینی و سایر گیاهان خانواده سولاناسه قرار می دهند. پروانه ها از نکتار و شیره گلها تغذیه می کنند.
لارو پس از خروج از تخم به برگها حمله نموده و از آنها تغذیه می نماید. لارو پس از 3-2 ماه به رشد کامل خود رسیده و سپس برای تبدیل به شفیره وارد خاک میگردد.
اگر شرایط جوی مساعد باشد این حشره می تواند در سال دو نسل داشته باشد و در این صورت پروانه های نسل دوم را در اوایل تابستان می توان مشاهده نمود. پروانه کله مرده قادر به مهاجرت می باشد و در هر بهار ممکن است محل زمستانی خود را ترک کند و به مناطق دیگری مهاجرت کند.
مبارزه
بیولوژیک
- با اینکه لارو این پروانه خیلی بزرگ و پر اشتها است معهذا زیان مهمی وارد نمی آورد زیرا دشمنان طبیعی مانع ازدیاد فوق العاده آن می شوند و یکی از پارازیتهای مهم آن مگس Sturmia atropivora. ازخانواده Tachinidae می باشد که لاروها را پارازیته می کند.
در نقاطی که پروانه کامل مزاحم کندوی عسل باشد بوسیله تور سیمی در ورودی کندو را مسدود می نمایند.
سوراخهای تور سیمی باید به اندازه ای باشد که زنبورها به آسانی بتوانند وارد کندو شوند ولی پروانه کله مرده نتواند داخل گردد.
این پروانه فقط برای کندوهای معمولی که مدخل آن بزرگ است خطرناک می باشد ولی در هر حال اگر کندو قوی و دارای تعداد کافی زنبور باشد پروانه کله مرده به محض ورود مورد تهاجم مدافعین قرار گرفته و در نتیجه نیش زنبورها کشته شده و بزودی مومیایی می گردد.
مکانیکی
- به دلیل درشت بودن لارو می توان لارو ها را با دست جمع آوری کرد.
شیمیایی
- مبارزه شیمیایی به دلیل اقتصادی نبودن آفت توصیه نمی شود ولی در صورت نیاز می توان از
یکی از سموم فسفره استفاده کرد