Fucus vesiculosus Bladderwrack که به فارسی کَلپ نامیده میشود، گیاهی از خانواده Fucaceae، بومی دریای بالتیک در اروپا می باشد. نیاز های این گیاه عبارتند از نور: کم رطوبت: خیلی مرطوب دمای محیط: گیاهی دریایی خاک: خاک های سبک کف دریاها
دانستنیهای علمی
نام علمي
Fucus vesiculosus
ردهبندی و جایگاه سامانهای
Fucus vesiculosus که در فارسی گاهی با نام «کَلپ» یاد میشود، یک جلبک قهوهای از شاخه Ochrophyta و رده Phaeophyceae است. این گونه در راسته Fucales و خانواده Fucaceae قرار میگیرد و در جنس Fucus طبقهبندی میشود. ویژگی شاخص آن وجود کیسههای هوایی (vesicles) در تیغههاست که به شناوری و دریافت نور در ناحیه جزرومدی کمک میکند.
منطقه بومی و پراکنش
این گونه به طور طبیعی در سواحل معتدل اقیانوس اطلس شمالی گسترده است؛ از سواحل شمالغرب اروپا تا بخشهایی از اقیانوس اطلس غربی. جمعیتهای پایدار آن در آبهای سرد تا معتدل دیده میشوند و پراکنش آن با شوری، دما و الگوی جزرومد همبستگی دارد.
زیستگاه و بومشناسی
Fucus vesiculosus معمولاً در منطقه بین جزرومدی روی بسترهای سخت مانند صخرهها و سنگریزهها میروید و با دیسک نگهدارنده به بستر میچسبد. این جلبک اغلب در آبهای نسبتاً آرام یا نیمهمحفوظ رشد میکند و میتواند نوسان شوری را در مصبها تا حدی تحمل کند. فرشهای فکوس زیستگاه و پناهگاه مهمی برای بیمهرگان کوچک و ماهیان جوان فراهم میآورند.
تاریخچه و نامگذاری
نام علمی آن در ادبیات گیاهشناسی نوین از دوره نظاممندشدن ردهبندی جانداران تثبیت شد. صفت گونهای vesiculosus به حضور کیسههای هوایی اشاره دارد. این گونه از دیرباز در مطالعات زیستشناسی دریایی به عنوان یک مدل اکولوژیک نواحی جزرومدی برای بررسی سازگاری به تنشهای خشکیافتادگی، نور و شوری بهکار رفته است.
خصوصیات - معرفی
گیاه "کَلپ" یکی از گیاهان دریایی است. برگ های این گیاه تا حدود 90 سانتیمتر طول و حدود 2.5 سانتیمتر نیز عرض داشته و دارای رگبرگ میانی برجسته ای می باشند. برگ ها به پایه گیاه به وسیله اندامی دیسکی شکل و قلاب مانند متصل می شوند. کلپ ها گیاهانی دوپایه هستند.
نور مورد نياز
کم
آبياري و رطوبت
خیلی مرطوب
دماي مورد نياز
گیاهی دریایی
خاک مورد نياز
خاک های سبک کف دریاها
|
خواص و کاربردهای دارویی و صنعتی
کلپ یک گیاه دریایی و سرشار از مواد معدنی و بویژه عنصر ید است، این گیاه بصورت مکمل غذایی نیز توسط لابراتوارها و شرکت های مختلف تولید و عرضه می شود.
از آنجا که کلپ یک محصول گیاهی و طبیعی است مواد معدنی موجود در آن برای بدن قابل جذب و ظاهرا بدن به آن واکنش بهتری نسبت به سایر مکمل های غذایی نشان می دهد.
بسیاری از مکمل های غذایی در لابراتوارها بصورت مصنوعی و صرفا با ترکیب مواد معدنی و ویتامین ها تولید می شوند و نه از منابع غذایی طبیعی به همین دلیل ممکن است برای بدن به درستی قابل جذب و استفاده نباشند.
تعداد کمی از مکمل های غذایی منشا تولید آن ها مواد غذایی طبیعی است که در اصطلاح به آنها Food Based Supplements گویند که یکی از آنها کلپ می باشد.
کلپ حاوی ید طبیعی، مقداری منیزیم، کلسیم، پتاسیم، منگنز، کروم، روی، ویتامین های گروه ب، مواد آنتی اکسیدان، آلژینات سدیم و سایر مواد مفید برای بدن است.
آلژینات سدیم ماده ای معدنی است که کمک به دفع مواد مازاد از قبیل سموم و فلزات سنگین و سمی از بدن می کند.
همان طور که اشاره شد کلپ حاوی بسیاری از مواد معدنی و ویتامین ها به شکل طبیعی است. امروزه با توجه به فرسایش خاک و کاهش کیفیت مواد غذایی بسیاری از مردم دچار کمبود ویتامین ها و مواد معدنی می باشند و کلپ یک مکمل غذایی مناسب برای جبران این کسری است.
تحقیقات و شواهد علمی بسیاری وجود داشته که نشان می دهند مصرف مکمل های کلپ باعث افزایش رشد موها می گردد، این مکمل به ویژه برای خانم ها و آقایانی که دچار ریزش مو می باشند بسیار مفید است.
عنصر ید برای فعالیت غده تیروئید ضروری است و کلپ حاوی فرم طبیعی از عنصر ید می باشد و برای اشخاصی که دچار کم کاری تیروئید بوده می تواند بسیار مفید واقع شود. جهت کسب اطلاعات بیشتر مقاله تیروئید را مطالعه کنید.
کلپ کمک به تنظیم متابولیزم بدن و افزایش انرژی می کند و برای کسانی که قصد کاهش وزن دارند در کنار رژیم غذایی یک مکمل مناسبی است، البته این بدان معنی نیست که مصرف کلپ به تنهایی باعث کاهش وزن می شود و یا افراد لاغر نباید از آن استفاده کنند.
تحقیقات زیادی نشان می دهند آمار ابتلا به سرطان سینه در زنان کشورهای شرق آسیا مانند کره جنوبی، ژاپن، سنگاپور نسبت به آمار جهانی بسیار کمتر است و یکی از دلایل آن نوع تغذیه آن هاست. غذاهای دریایی که منبع مناسبی از ید بوده بخشی قابل توجهی از برنامه غذایی ساکنان شرق آسیا می باشد.
مقابله به آفات کَلپ
آفات و امراض رایج در Fucus vesiculosus
Fucus vesiculosus یا کلپ حبابدار در زیستگاههای ساحلی بیشتر تحت تأثیر قارچها، باکتریها و جلبکهای رقیب قرار میگیرد تا حشرات. مهمترین مشکلات شامل پوسیدگی بافتها، لکههای تیره روی تیال، و کاهش توان فتوسنتز است که اغلب در آبهای آلوده و کمتحرک تشدید میشوند.
بیماریهای قارچی و باکتریایی
قارچهای دریایی میتوانند باعث ایجاد لکههای نکروزه و نازکشدن بافت شوند. باکتریهای مولد لجن نیز سطح گیاه را میپوشانند و تبادل گاز و نور را مختل میکنند. مدیریت این عوامل با کاهش مواد آلی محلول، بهبود جریان آب و جلوگیری از تجمع رسوبات روی بستر انجام میشود.
رقابت زیستی و خزهگیری (Fouling)
استقرار جلبکهای ریز، شقایقها و جانوران چسبنده روی سطح کلپ، نوعی «آفت زیستی» محسوب میشود و رشد و توان باززایی Fucus را بهشدت کم میکند. برداشت دستی ارگانیزمهای چسبیده، تنظیم تراکم کشت و استفاده از سازههای معلق برای کاهش تماس با بستر، روشهای اصلی کنترل هستند.
راهکارهای پیشگیرانه و مدیریتی
کلپ سالم در آب تمیز و پرتحرک کمتر بیمار میشود. پایش مداوم شوری، دما و آلودگی شیمیایی، جابهجایی دورهای بسترهای کشت، و حذف بهموقع بخشهای آسیبدیده از گسترش بیماریها جلوگیری میکند و جمعیت گیاه را پایدار نگه میدارد.
نحوه تکثیر کَلپ