٢٠/٢/١٤٤١ --- 10/20/2019 --- ۱۳۹۸ يکشنبه ۲۸ مهر امروز
 
پایگاه اطلاع رسانی گل و گیاه، باغبانی و فضای سبز
Signup  Login  صفحه اصلی  | پرسش و پاسخ  | خدمات  | فروشگاه  | نقشه سایت  | لیست گیاهان  | تماس با ما  | RSS  | درباره ما
لینک های اصلی
"السلام علیک یا اباعبدلله الحسین" اربعین حسینی بر شیعیان و محبین آن حضرت تسلیت باد       
جستجو  
آخرین مطالب
فوت و فن باغبانی امروز
نحوه ی پرورش گل کلم در گلدان
تصویر روز
طراحی و اجرای فضای سبز
طراحی و اجرای فضای سبز
آمار بازدید سایت
بازدید کننده آنلاین :  76  نفر
بازدید امروز :  11565  بازدید
بازدید دیروز :  12606  بازدید
تبلیغات متفرقه
تلگرام نارگیل
آبیاری >> آبياري سطحي يا ثقلي
 

آبياري سطحي يا ثقلي

 

آبیاری سطحی :

در این روش آبیاری ، آب مستقیماً روی سطح زمین جریان یافته و به پای گیاه و اطراف ریشه ها می رسد.


این روش آبیاری به سه طریق غرقابی ، نشتی ( جوی و پشته ای ) و شیاری انجام می شود.

آبياري سطحي يا ثقلي يکي از روشهاي آبياري است که در آن عمل انتقال آب از منبع آب تا پاي گياه از طريق نيروي ثقل صورت مي گيرد . اين روش با قدمتي چند هزار ساله امروزه نيز رايج ترين روش آبياري است. آبياري سطحي بسته به وضعيت توپوگرافي و نوع محصول با روشهاي مختلفي انجام مي شود که عبارتند از روش نواري، روش جوي و پشته يا نشتي، روش شياري، روش کرتي يا حوضچه اي يا غرقابي، روش جويچه هاي تراز، روش ديوارهاي تراز، روش سيلابي.
در محدوده اراضي پایاب سد صومعه علیا به استثناي محدوديت منابع آب ، عوامل توپوگرافی , شامل شیبهای غیر یکنواخت و زیاد ، جهات مختلف شیب ، وجود اراضی تپه ماهوری نیز عامل محدود کننده شدید برای روشهای آبياري سطحي هستند .
مزایا و محدودیتهایی که بر روشهای آبیاری سطحی مترتب است عبارتند از :
الف- مزاياي آبياري سطحي
- آبياري سطحي توسط زارعين كاملا شناخته شده است .
- روش آبياري سطحي در انتقال و توزيع نياز به تأسيسات پيچيده ندارد.
- نگهداري و بهره برداري از تأسيسات مربوط به آبياري سطحي آسانتر است.
- توسط سيستم آبياري سطحي مي‌توان در مدت زمان نسبتاً کمي حجم قابل ملاحظه اي آب را به مزرعه تحويل داده و در سطح قطعات آبياري توزيع نمود.بعبارت ديگر در اراضي تحت آبخور شبكه هاي مدرن روش سطحي با مدولهاي بالاي آبياري تناسب بيشتري دارد.
- بدليل وجود املاح در آب آبياري با منشاء منابع سطحي ( رودخانه ها)نفوذ عمقي ناشي از آبياري سطحي باعث آبشويي اراضي و کنترل شوري خاک شده و نياز به آبشوئي سنگين در برخي از فصول را مرتفع مي سازد.
- آبياري سطحي در مناطقي که داراي خاک بسيار سنگين و ريز بافت و يکدست و عميق است , بهتر اعمال مي شود.
- با افزايش سرمايه گذاري براي تسطيح و شيب بندي زمين و مديريت صحيح در سطح مزرعه مي توان به راندمان‌هاي کاربرد مناسبي در سطح مزرعه دست يافت .

ب- محدوديتهاي آبياري سطحي
از جمله محدوديتهاي عمده آبياري سطحي مي توان به موارد زير اشاره كرد:
- در صورت عدم طرح و اجراي صحيح روشهاي آبياري سطحي و فقدان مديريت خوب در مزرعه راندمان كاربرد آبياري سطحي بشدت تنزل يافته و مي‌تواند عواقب نامطلوبي براي كشاورزي در منطقه بدنبال داشته باشد.
- آبياري سطحي بايد همواره با زهكشي كامل خاك چه به صورت طبيعي و چه بصورت مصنوعي همراه باشد، در غير اينصورت مسائل ماندابي و شوري و قليائيت، قابليت كشت را از اراضي سلب خواهد كرد.
- شيب‌بندي و تسطيح اراضی از الزامات آبياري سطحي است كه در قياس با ساير روشهاي آبياري هزينه اضافي را به طرح تحميل خواهد نمود.
- در صورتي كه آبياري سطحي درست انجام نشود ، ممكن است موجب فرسايش خاك در سراب قطعات و رسوبگذاري در انتهاي قطعات گردد و اين امر هر چند سال يكبار شيب‌بندي و تسطيح مجدد قطعه زراعي را ايجاب نمايد.
در آبياري سطحي صرفنظر از روش مورد استفاده , از زمان ورود آب به قطعه آبياري و تماس با خاك در ابتداي قطعه تا موقعي كه آب داخل قطعه آبياري تماماً در خاك نفوذ كند فرآيندهاي متعددي بوقوع مي پيوندد كه بـــا توجه به شــــكل شماره (1-2)، بشــرح زيـــر تعــريف مي گردند.
- مرحله پيشروي : مرحله پيشروي آب در قطعه از زمان ورود آب به قطعه آبياري شروع شده و تا موقع رسيدن آب به انتهاي قطعه ادامه مي‌يابد.
- مرحله ذخيره : مرحله ذخيره شدن آب در قطعه از موقع رسيدن آب به انتهاي قطعه (پايان مرحله پيشروي) آغاز و تا مرحله قطع جريان ورودي به قطعه تداوم مي‌يابد. در صورتي كه آب ورودي قبل از رسيدن آب به انتهاي قطعه و يا همزمان با آن قطع شود، عمل آبياري فاقد مرحله ذخيره بوده يا طول مدت ذخيره آب صفر مي باشد.
- مرحله كاهش : مرحله كاهش يا نفوذ آب از زمان قطع آب ورودي تا موقعي كه تمامي آب موجود در ابتداي قطعه خاك نفوذ كند, بطول مي‌انجامد و در انتهاي اين مرحله سطح خاك ابتداي قطعه از زير آب بيرون مـي‌آيد و لذا به آن , مرحله تأخير در پسروي آب هم اطلاق مي‌شود .
- مرحله پسروي: اين مرحله از آبياري , درست بعد از مرحله كاهش شروع شده و در آن تمامي آب موجود در خاك نفوذ مي‌كند، يعني لبه آب در ابتداي قطعه تا انتهاي آن كه پست‌ترين نقطه قطعه آبياري است عقب‌نشيني مي‌نمايد.
- زمان دوام جريان ( Ta ): زمان دوام جريان عبارت است از طول مدت زمان از موقع ورود آب به قطعه تا زمان قطع جريان ورودي به قطعه.
- زمان تأخير ( Tc ): زمان تأخير عبارت از مدت زماني است كه از موقع قطع جريان ورودي به قطعه آبياري تا زماني كه تمامي آب در انتهاي قطعه در خاك نفوذ كند بطول مي‌انجامد.
- فرصت نفوذ ( Tm ): فرصت نفوذ مدت زماني است كه آب مجال نفوذ در خاك را دارد. فرصت نفوذ در نقاط مختلف قطعه آبياري متفاوت است و از زمان پيشروي آب در هر نقطه آغاز و تا زمان پسروي آب از آن نقطه ادامه مي‌يابد. در آبياري ايده‌آل ، فـرصت نفوذ در سراسر قطعه آبياري يكسان است يعني منحني‌هاي پيشروي و پسروي تقريباً موازي يكديگر مي‌باشند.
آبياري سطحي به روشهاي مختلف از جمله كرتي ، شياري و نواري صورت مي گيرد .



روش آبیاری سطحی ( Surface Irrigation )

 

1.        روش آبیاری سطحی چیست؟

 

a.   تکنالوژی آبیاری است که بمنظور حرکت دادن آب در سطح خاک / مزرعه از نیروی ثقل یا جاذبه استفاده می کند. این روش شامل آبیاری سیلاب ی ( Flood ) ، آبیاری کردی / کرتی ( River-Basin ) ، آبیاری نواری ( Border Strip ) و آبیاری شیاری ( Furrow ) می شود.

 

2.        فایده های روش آبیاری سطحی:

 

a.      روش آبیاری سطحی نسبت به روش آبیاری قطره ئی / مایکرو و آب پاشی کم هزینه می باشد.

 

b.   روش آبیاری سطحی اگر در سطح یا مزرعه نسبتاً هموار یا اندک نشیب دار استفاده گردد ، می تواند موثر واقع شود و موجودیت آب موضوع عمده تقلی نمی گردد.

 

3.        زیان های روش آبیاری سطحی:

 

a.   چون در روش آبیاری سطحی آب غیر قابل کنترول است ، بنابراین در مقایسه با روش آب پاشی که موثریت آن (۷۰ – ۶۰ ٪) و روش آبیاری قطره ئی / مایکرو که موثریت آن ( ۹۰ – ۷۵ ٪) است، کمتر موثر (۲۵ – ۶۰ ٪) خواهد بود.

 

b.      روش آبیاری سطحی با موجودیت محدود آب کمتر قابل استفاده است.

 

c.   در روش آبیاری سطحی ممکن بمنظور هموار سازی زمین یا مزرعه به نیروی انسانی بیشتر نیاز باشد تا از جریان متغیر آب و نفوذ آن در عمق نبات جلوگیری گردد.

 

4.        روش آبیاری سطحی چطور کار می کند؟

 

a.   در این روش آب در یک قسمت اخیر مزرعه استفاده شده و با موجودیت نیروی ثقل یا جاذبه از طریق سطح خاک به قسمت پائین تر مزرعه یا محصول زراعتی جریان پیدا می کند .

 

b.   آب به قسمت اخیر مزرعه رسیده و در آن جا در حوض کوچک توسط دیوارها / کرد های که در اطراف مزرعه تشکیل شده است، منحصر می ماند. این تخنیک بنام تخنیک نواری        ( Border Strip ) ویا تخنیک آب گیر یاد می شود.

 

5.        در شیوه آبیاری سطحی چه مقدار آب باید استفاده شود؟

 

a.      مقدار آب به نوعیت خاک و عمق ریشه محصول / نبات ارتباط دارد.

 

b.   خاک ریگی در مقایسه با خاک رس: خاک ریگی آب را نسبت به خاک رس زودتر جذب می کند ، بنابراین آب باید در خاک های ریگی سریعتر استفاده شود.

 

c.   زمانیکه آب به قسمت نها ئی مزرعه می رس د باید استفاده یا کاربرد آن کاهش یابد و زمانیکه بطور مناسب به عمق خاک رسید، باید جریان آن متوقف شود.



مطالب این صفحه را پسندیدم
Like
 
برای ثبت نظر و یا پرسش میبایست در سایت عضو باشید و به سیستم وارد شوید . ورود
 
 
فروشگاه اینترنتی نارگیل  
Loading
Loading
Nargil Logo gray

© تمام حقوق مادی و معنوی این سایت متعلق به نارگیل است. استفاده از مطالب در رسانه های آموزشی با ذکر منبع و لینک به صفحه مربوطه بلا مانع است
آخرین مطالب :


مقالات پر بازدید :


صفحه اصلی  | پرسش و پاسخ  | خدمات  | فروشگاه  | نقشه سایت  | تماس با ما  | RSS
فهرست گل و گیاه   |  نمایشگاههای گل و گیاه   |  اخبار گل و گیاه   |  مقالات گل و گیاه   |  مؤسسات گل و گیاه
ورود / عضویت